ΑΠΕ - Υπερπροσφορά ενέργειας χωρίς αντίκρισμα

Με ταξίδι δίχως πυξίδα μοιάζει η υπόθεση της ενεργειακής μετάβασης στην Ελλάδα, καθώς, παρά τις επιφυλάξεις και τις απόψεις που έχουν διατυπωθεί, η ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) συνεχίζεται με αμείωτο ρυθμό και χωρίς σχέδιο.

Είναι, πάντως, γεγονός πως στη χώρα μας κατασκευάζονται έργα για να καταναλώσει ενέργεια τουλάχιστον ακόμα μία Ελλάδα, χωρίς τις αναγκαίες υποδομές αποθήκευσης και τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις που θα στείλουν την πλεονάζουσα ενέργεια στο εξωτερικό, με αποτέλεσμα στο τέλος να περικόπτεται. Σύμφωνα με το Προκαταρκτικό Σχέδιο του Δεκαετούς Προγράμματος Ανάπτυξης (ΔΠΑ) του ΑΔΜΗΕ για την περίοδο 2025-2034, οι υφιστάμενες εγκαταστάσεις ΑΠΕ μαζί με όσα έργα έχουν κατοχυρώσει το δικαίωμα να συνδεθούν στο δίκτυο υπολογίζονται σε 28 GW. Αυτό το μέγεθος υπερβαίνει ήδη τον καταγεγραμμένο στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) στόχο για το 2030 (15,1 GW) και επιτυγχάνει τον στόχο για ΑΠΕ ισχύος 23,5 GW στην ηλεκτροπαραγωγή, όπως αποτυπώνεται στο προσχέδιο της αναθεωρημένης έκδοσης του εθνικού σχεδιασμού. Με άλλα λόγια, η χώρα μας ήδη έχει πετύχει τους στόχους για την ενσωμάτωση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο σύστημα μέχρι το 2030. Δεν φαίνεται, πάντως, να ιδρώνει το αυτί κανενός και αυτό επιβεβαιώνεται από το γεγονός πως κάθε μήνα αυξάνονται οι αιτήσεις για νέα έργα ΑΠΕ.

Μέσα σε αυτό το τοπίο εκδηλώνονται και οι αντιθέσεις και οι διαφορετικές προσεγγίσεις σε σχέση με τον τρόπο ανάπτυξης των ΑΠΕ. «Τους στόχους μας δεν μπορούμε να τους πιάσουμε με βιώσιμο τρόπο βασιζόμενοι μόνο σε φωτοβολταϊκά. Οι σκέψεις για “φρένο στην αδειοδότηση ΑΠΕ”, ακόμα και αν έχουν κάποια βάση στα φωτοβολταϊκά, είναι λάθος για τα αιολικά. Εκεί, αντιθέτως, πρέπει να πατήσουμε γκάζι» τόνισε πρόσφατα ο πρόεδρος της Ελληνικής Επιστημονικής Ένωσης Αιολικής Ενέργειας Παναγιώτης Λαδακάκος σε εκδήλωση με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αιολικής Ενέργειας. Χαρακτήρισε «καυτό» το θέμα με τις περικοπές και υπογράμμισε πως θα πρέπει το συντομότερο η Πολιτεία να καταλήξει σε ένα ξεκάθαρο, δίκαιο, διαφανές και προβλέψιμο πλαίσιο.

Ανεξάρτητα, πάντως, από τις διαφορετικές προσεγγίσεις, φαίνεται πως το οικοδόμημα της ενέργειας έχει αρκετές στρεβλώσεις και μέσα σε αυτό το περιβάλλον εξελίσσεται η ανάπτυξη των έργων ΑΠΕ. Το ερώτημα είναι αν θα αποτελέσει αυτή η ανάπτυξη μια «φούσκα» με απρόβλεπτες συνέπειες ή θα υπάρξει κάποια ορθολογική διαχείριση. Ζητούμενο δε αποτελεί η ενεργειακή μετάβαση να έχει στο επίκεντρο τον πολίτη και την αντιμετώπιση των κοινωνικών ζητημάτων, όπως η ενεργειακή φτώχεια. Ένα πολύ σημαντικό μέρος της κοινωνίας δεν μπορεί να θερμάνει επαρκώς το σπίτι του τον χειμώνα και να το κρατήσει δροσερό τους καλοκαιρινούς μήνες. Τα προγράμματα επιδότησης δράσεων ενεργειακής εξοικονόμησης δεν έχουν φτάσει στα πιο αδύναμα οικονομικά τμήματα της κοινωνίας, οπότε το πρόβλημα μεγεθύνεται. Θα χρειαστούν αρκετά προγράμματα στήριξης για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος.