Ομαδικό πορτρέτο με μία κυρία,
Γράφει η Χαριτίνη Μαλισσόβα
Ομαδικό πορτρέτο με μία κυρία,Χάινριχ Μπελ.
Μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου,εκδ. Πόλις
Το «Ομαδικό πορτρέτο με μία κυρία» είναι ένα απροσδόκητο βιβλίο και ένα εκπληκτικό επίτευγμα. Ο Μπελ επιλέγει για κεντρική ηρωίδα τη, σχεδόν αφανή, αντι-ηρωική Λένι, της οποίας το ψυχογράφημα φιλοτεχνεί μέσα από μικρές αφηγήσεις-μαρτυρίες ανθρώπων που τη γνώρισαν ή την αγάπησαν. Στο βιβλίο, η Λένι «υπάρχει και δεν υπάρχει»,γράφει η μεταφράστρια του βιβλίου,Μαργαρίτα Ζαχαριάδου(efsyn)
Μιλά σπάνια, χαίρεται τη ζωή της, επιβιώνει σχεδόν ασύνειδα, κάνει λάθη, παντρεύεται, χηρεύει, ερωτεύεται, γίνεται αντικείμενο πόθου, γίνεται μητέρα, γίνεται σύμβολο μιας ζωής με πολύ λίγους κανόνες και ελάχιστη φασαρία. Χρονικά, οι αφηγήσεις καλύπτουν τα ταραγμένα προπολεμικά χρόνια στη Γερμανία, την απάνθρωπη περίοδο του πολέμου και τέλος την καπιταλιστική ορθοδοξία της γερμανικής κοινωνίας μετά τον πόλεμο, αποφεύγοντας όμως σε κάθε περίπτωση την κοινοτοπία και τις χιλιοειπωμένες ιστορίες.
Το Ομαδικό πορτρέτο είχε εκδοθεί, σε μετάφραση Γιάννη Λάμψα, από τις εκδόσεις Ζάρβανος το 1972, τη χρονιά που απονεμήθηκε στον Μπελ το βραβείο Νομπέλ.
Το βιβλίο «χωρίζεται» σε δύο μέρη. Στο πρώτο έχουμε τις μαρτυρίες όσων γνώρισαν τη Λένι, όπως τις καταγράφει ο αφηγητής. Φτάνουμε έτσι στις 2 Μαρτίου 1945. Είναι η μέρα της τελευταίας από τις αναρίθμητες αεροπορικές επιδρομές των Συμμάχων εναντίον της Κολονίας που σηματοδοτούν την κατάρρευση της αντίστασής της. Αντιλαμβάνεται κανείς ότι μιλώντας για την Κολονία ο Μπελ μιλά στην ουσία για όλη τη Γερμανία.
Στο δεύτερο μέρος τα πρόσωπα που μιλούσαν για τη Λένι εισέρχονται επίσης στην αφήγηση και τώρα πλέον δεν μιλούν μόνο για την ίδια αλλά και για τον εαυτό τους και τη δική τους ζωή. Οι αφηγήσεις τους συμπληρώνουν το πορτρέτο της πρωταγωνίστριας, όμως με τρόπο φασματικό μας προσφέρουν και κάτι σημαντικότερο: την πολυεπίπεδη εικόνα της εποχής.
Ο Μπελ πίστευε πως ένα μυθιστόρημα, όσο υποκειμενικό κι αν παρουσιάζεται, βρίσκεται πιο κοντά στην ιστορική αλήθεια από ένα βιβλίο Ιστορίας. Αυτό μοιάζει υπερβολικό, όμως επιβεβαιώνει την πίστη του στη δύναμη της λογοτεχνίας - και το Ομαδικό πορτρέτο με μία κυρία συνιστά την καλύτερη απόδειξη. Είναι σπουδαίο έργο - και περισσότερο επίκαιρο από ποτέ(Αν. Βιστωνίτης στο Βήμα.)
Ο Χάινριχ Μπελ γεννήθηκε το 1917 στην Κολωνία και πέθανε το 1985 στο Μπόρνχαϊμ-Μέρτεν. Χάρη στις λογοτεχνικές του αρετές, καθιερώθηκε πολύ γρήγορα ως ένας από τους πιο αναγνωρισμένους Γερμανούς συγγραφείς. Τιμήθηκε με τα βραβεία Μπύχνερ (1967) και Νόμπελ (1972).
Τελευταία τροποποίηση στιςΠέμπτη, 03 Δεκεμβρίου 2015 11:53
Ετικέτες