Τις συνέπειες που μπορεί να έχει η σαρωτική ήττα του Ντόναλντ Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές πέρα από τα σύνορα των ΗΠΑ εξετάζει το CNN, σε ανάλυσή του.

Ο Τραμπ παραδέχθηκε ότι οι αυξήσεις των τιμών που προκλήθηκαν από τον πόλεμο έπαιξαν κάποιο ρόλο

Σύμφωνα με το αμερικανικό μέσο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ έχει αφιερώσει σχεδόν δύο χρόνια ανατρέποντας ό,τι ίσχυε στην αμερικανική εξωτερική πολιτική για δεκαετίες (σ.σ. αν και προκάτοχοί του έχουν κάνει παρόμοιες ενέργειες με τον ίδιο), προκαλώντας ανησυχία τόσο στους συμμάχους όσο και στους αντιπάλους του.

Τώρα, και οι δύο πλευρές παρακολουθούν με ενδιαφέρον για να δουν πώς η εκλογική ήττα θα επηρεάσει τις ενέργειές του στο εξωτερικό.

Για το Ιράν, το Ισραήλ και την Ουκρανία, το διακύβευμα ξεπερνά κατά πολύ το ποιος θα ελέγχει το Κογκρέσο.

Το αποτέλεσμα θα μπορούσε να επηρεάσει το αν ο Τραμπ θα επιδιώξει μια συμφωνία με την Τεχεράνη ή συνέχιση του πολέμου, τον βαθμό στον οποίο θα μειωθεί η μακροχρόνια υποστήριξη της Ουάσινγκτον προς το Ισραήλ, καθώς και το πόσο έντονα θα πιέσει το Κίεβο να αποδεχτεί τους όρους για τον τερματισμό του πολέμου της Ρωσίας.

Ωστόσο, ο ίδιος εξακολουθεί να έχει σημαντική ελευθερία κινήσεων στο εξωτερικό, αφήνοντας τους ηγέτες του κόσμου με ένα ερώτημα: Η ήττα θα τον κάνει πιο πρόθυμο να συμβιβαστεί ή πιο αποφασισμένο να επιβάλει τη θέλησή του;

Το Ιράν πανηγυρίζει, αλλά δεν διαθέτει καμία εγγύηση για ειρήνη

Το Ιράν πανηγυρίζει για την ήττα του Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές, αλλά προετοιμάζεται για ό,τι θα ακολουθήσει: μια πιθανή νέα αμερικανική επίθεση ή μια νέα προσπάθεια για τη σύναψη συμφωνίας.

Ο Τραμπ παραδέχτηκε σε τηλεφωνική συνομιλία με το Fox News ότι ο πόλεμος στο Ιράν ήταν εν μέρει υπεύθυνος για τις ήττες των Ρεπουμπλικανών, αλλά ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ήταν πιο σαφής, αναφέροντας σε μια εκτενή ανάρτηση στο X την Τετάρτη ότι «ο λόγος που χάσαμε είναι ο πόλεμος».

Ο Τραμπ αναγνώρισε ότι οι αυξήσεις των τιμών που προκλήθηκαν από τον πόλεμο έπαιξαν κάποιο ρόλο.

«Αν η κυβέρνηση των ΗΠΑ προδώσει τη βούληση του λαού της για να εξυπηρετήσει διεθνείς χρηματοδότες και εκβιαστές, θα διαπιστώσει ότι το ‘ΟΧΙ’ μας συνοδεύεται από έναν εφιάλτη», έγραψε στο X ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, ο οποίος ηγήθηκε των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ.

Ο ανώτατος ηγέτης Μοτζτάμπα Χαμενεΐ δήλωσε ότι όποιος πιστεύει ότι τα αποτελέσματα θα αλλάξουν την αμερικανική πολιτική «κάνει μεγάλο λάθος», ενώ αξιωματούχοι αναφέρουν ότι η στρατηγική του Ιράν δεν εξαρτάται από τις αμερικανικές εκλογές, καθώς η χώρα προετοιμάζεται για περαιτέρω πολεμικές ενέργειες, ενώ παράλληλα εντείνει τις διπλωματικές της προσπάθειες.

«Πολιτικό βάρος» για τον Αμερικανό πρόεδρο ο πόλεμος

«Ο πόλεμος στο Ιράν έχει γίνει ένα πολιτικό βάρος για τον ίδιο, αφήνοντάς τον (σ.σ. Τραμπ) μπροστά σε μια σκληρή επιλογή: είτε να συνάψει μια συμφωνία που θα του σώσει την τιμή και να κηρύξει νίκη, είτε να εντείνει τις στρατιωτικές του ενέργειες για να ανακτήσει την πρωτοβουλία», δήλωσε ο Αλί Βαέζ της International Crisis Group στο CNN.

«Ο κίνδυνος είναι ότι ένας πρόεδρος που έχει αποδυναμωθεί στις κάλπες μπορεί να επιδιώξει την αποκατάσταση της φήμης του στο πεδίο της μάχης», προειδοποίησε.

Η διπλωματία προσφέρει μια άλλη λύση. Οι διαπραγματεύσεις, που είχαν σταματήσει το καλοκαίρι, επανεκκίνησαν την περασμένη εβδομάδα, με την Τεχεράνη να στέλνει αξιωματούχους στους μεσολαβητές του Κατάρ, οι οποίοι διαβιβάζουν προτάσεις στην Ουάσινγκτον.

Πριν από την ψηφοφορία, το Ιράν προσφέρθηκε να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ εντός δύο ημερών, εφόσον ο Τραμπ δεχόταν τους επτά όρους του.

Η Σάναμ Βακίλ του Chatham House δήλωσε ότι η ηγεσία του Ιράν «ενδέχεται να αισθάνεται ότι δικαιώθηκε», αλλά αυτό «δεν λύνει απαραίτητα τα προβλήματά της».

Ο Τραμπ χρειάζεται μια διπλωματική νίκη, αλλά ίσως διστάζει να φανεί αδύναμος, είπε, ενώ η Τεχεράνη θα μπορούσε να εκλάβει την ήττα του ως ευκαιρία να απαιτήσει μεγαλύτερες παραχωρήσεις.

Η ίδια αναμένει εντατικοποίηση των διπλωματικών προσπαθειών παράλληλα με στρατιωτικές απειλές, με μια προσωρινή συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ να θεωρείται «πιο ρεαλιστική» από μια συνολική συμφωνία.

Για τη σχέση των ΗΠΑ και του Ισραήλ

Στο Τελ Αβίβ, η ανακοίνωση την ημέρα των εκλογών ότι ο Τραμπ θα διέκοπτε απότομα τη στρατιωτική βοήθεια των ΗΠΑ προς το Ισραήλ αποτέλεσε την πρώτη έκπληξη.

Τα αποτελέσματα, με τους Δημοκρατικούς να κατακτούν τον έλεγχο του Κογκρέσου σε αυτό που έχει χαρακτηριστεί ως «μπλε τσουνάμι», αποτελούν πραγματική καταστροφή για το Ισραήλ, υποστηρίζει το CNN.

Η διακομματική υποστήριξη προς το Ισραήλ στις ΗΠΑ είχε ήδη αρχίσει να εξασθενεί, με πολλούς Δημοκρατικούς να εκφράζουν την οργή τους προς το Ισραήλ για τον αριθμό των θυμάτων στον πόλεμο της Γάζας και έναν αυξανόμενο αριθμό Ρεπουμπλικάνων να πιστεύουν ότι οι ΗΠΑ του έχουν παράσχει υπερβολική υποστήριξη, προσθέτει το αμερικανικό μέσο.

«Το μόνο θέμα που συγκεντρώνει τη συναίνεση και των δύο κομμάτων αυτή τη στιγμή είναι η κριτική προς το Ισραήλ», δήλωσε ο Μάικλ Όρεν, πρώην πρέσβης του Ισραήλ στις ΗΠΑ.

«Αποτελεί βασικό άξονα για το Δημοκρατικό Κόμμα», είπε στο CNN. «Και αρχίζει να γίνεται βασικός άξονας και για μεγάλο μέρος του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος», πρόσθεσε.

Ο Όρεν δήλωσε ότι η διακοπή της αμερικανικής βοήθειας αποτελεί απλώς την αρχή μιας διαδικασίας που μόλις άρχισε να εξελίσσεται.

Ο ίδιος ανέφερε ότι είναι πιθανό οι ΗΠΑ να διακόψουν την ανταλλαγή πληροφοριών με το Ισραήλ, καθώς και την από κοινού ανάπτυξη κρίσιμων στρατιωτικών συστημάτων, όπως το περιβόητο σύστημα αεροπορικής άμυνας Iron Dome.

Ο Όρεν μίλησε και για το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, όπου τόσο οι Ρεπουμπλικανοί όσο και οι Δημοκρατικοί πρόεδροι έχουν προστατεύσει το Ισραήλ με το αμερικανικό βέτο.

Μπάνερ με τους Ντόναλντ Τραμπ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, Στιβ Γουίτκοφ και Τζέι Ντι Βανς καίγεται στο Ιράν αφού του έβαλαν φωτιά διαδηλωτές.

«Μόνο η κορυφή του παγόβουνου…»

Ο Γιαακόβ Κατζ, πρώην αρχισυντάκτης της Jerusalem Post προειδοποίησε ότι θα ακολουθήσουν και άλλα μέτρα.

«Αυτό που ανακοίνωσε χθες ο Τραμπ σχετικά με τη στρατιωτική βοήθεια είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου όσον αφορά τις αλλαγές που ενδέχεται να επέλθουν – οι πωλήσεις όπλων ενδέχεται να μπλοκαριστούν, θα προταθούν κυρώσεις και θα διακοπεί η χρηματοδότηση κοινών οικονομικών προγραμμάτων», ανέφερε στο X.

Το αντι-ισραηλινό κλίμα εντάθηκε ακόμη περισσότερο κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν, με τμήματα του αμερικανικού εκλογικού σώματος να θεωρούν τις κοινές επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ ως έναν πόλεμο που ο Νετανιάχου «πούλησε» στον Τραμπ.

Ακόμη και τώρα, ο Νετανιάχου πιέζει για την επανάληψη των επιθέσεων κατά του Ιράν, κάτι που θα αναζωπυρώσει έναν πόλεμο ο οποίος οδήγησε σε αύξηση των τιμών της βενζίνης και του κόστους διαβίωσης και συνέβαλε στην καταστροφική επίδοση των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές, σημειώνει το CNN.

Ο Νετανιάχου αντιμετωπίζει επίσης αναταραχές στο εσωτερικό της χώρας. Στις εκλογές που διεξήχθησαν μία εβδομάδα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές, έχασε την πλειοψηφία του στο κοινοβούλιο, αλλά ο κύριος αντίπαλός του, ο πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού Γκάντι Άιζενκοτ δεν διαθέτει απόλυτη πλειοψηφία και πιθανότατα θα χρειαστεί να συνεργαστεί με τα αραβικά κόμματα, με τους Άραβες να καταγράφουν ρεκόρ εκλογικής συμμετοχής.

Ο Γιαΐρ Γκολάν, ηγέτης των Δημοκρατικών, προειδοποίησε ότι το Ισραήλ «δεν έχει χρόνο για χάσιμο» προκειμένου να αντικαταστήσει τον Νετανιάχου και οδηγηθεί μακριά από τις κυρώσεις και την απομόνωση.

Η Ουκρανία περιμένει έναν μετά-Τραμπ κόσμο

Όσον αφορά το Κίεβο, η αντίδραση ήρθε πριν από τις εκλογές, σημειώνει το CNN.

Και την Τετάρτη επικρατούσε σχετική σιωπή.

Εδώ και εβδομάδες, η σχέση του Ουκρανού προέδρου, Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Τραμπ βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση.

Ο Τραμπ απαίτησε την αντικατάσταση του Ζελένσκι, επιδίωξε ενεργειακές συμφωνίες προς όφελος της Ρωσίας και παρέμεινε αμέτοχος ενώ η εξάρτηση της Ουκρανίας από τις ΗΠΑ στον τομέα της τεχνολογίας και των πληροφοριών παρεμποδιζόταν ανεξήγητα.

Έτσι, το Κίεβο αναγκάστηκε να λάβει θέση από νωρίς: να περιμένει, με επείγοντα χαρακτήρα, έναν κόσμο μετά τον Τραμπ.

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Και όταν ξημέρωσε την Τετάρτη, δεν υπήρξαν πολλά επίσημα σχόλια από το Κίεβο, με τον Ζελένσκι να φαίνεται ίσως ικανοποιημένος που τα memes με τον ίδιο —καθισμένο με μια μπύρα και ποπ κορν να παρακολουθεί την τηλεοπτική κάλυψη των ενδιάμεσων εκλογών— έκαναν τη δουλειά για λογαριασμό του, γράφει χαρακτηριστικά το CNN.

Ένας βοηθός του από το γραφείο του, ο Σεργκίι Κισλίτσια, δεσμεύτηκε στην ουκρανική τηλεόραση ότι η χώρα θα συνεχίσει να «αναπτύσσει γνήσιες, φυσιολογικές και σταθερές σχέσεις» με όποιον κι αν βρίσκεται στην εξουσία, θα επιδιώξει την απόκτηση πυραύλων Patriot και θα αντιμετωπίσει τόσο το νέο Κογκρέσο όσο και την πιθανή πληθώρα εκτελεστικών διαταγμάτων που ενδέχεται να προσπαθήσουν να το παρακάμψουν.

Δεν μπορεί όμως να κρυφτεί το γεγονός ότι ένας απογοητευμένος Τραμπ, καθώς και ο χρόνος που κυλά αργά αλλά ηχηρά για την κοσμοθεωρία και την προεδρία του, λειτουργούν υπέρ του Κιέβου, υποστηρίζει το CNN.

Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε ισχυριστεί ότι η ειρήνη ήταν εύκολο να επιτευχθεί, αλλά προχώρησε στην τιμωρία της Ουκρανίας επειδή δεν συμφώνησε με τις απαιτήσεις της Ρωσίας που είχε εισβάλει στα εδάφη της.

Ταπείνωσε, επέπληξε και, στη συνέχεια, κατά καιρούς συμφιλιώθηκε με τον Ζελένσκι, ενώ ο Ουκρανός πρόεδρος δεχόταν την υποστήριξη των Ευρωπαίων συμμάχων, οι οποίοι ήταν αποτροπιασμένοι από την κατάρρευση δεκαετιών συμμαχιών ασφαλείας, προσθέτει το CNN.

Υπάρχουν ακόμα πολλά πράγματα που η Ουκρανία χρειάζεται να κάνουν ο Τραμπ και οι Ηνωμένες Πολιτείες.

Να παράσχουν όπλα, χρήματα και μια ευρύτερη διαβεβαίωση ότι βρίσκονται στο πλευρό της. Ωστόσο, το Κίεβο έχει καταλήξει στο συμπέρασμα ότι δεν μπορεί να βασιστεί στην Ουάσινγκτον, μετά από μήνες εχθρικών ενέργειων, σημειώνει το αμερικανικό μέσο.

Υπάρχει, ωστόσο, ένα μειονέκτημα σε αυτή την πιεστική κατάσταση: το γεγονός ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν εκτιμά ότι έχει πιθανώς ένα χρόνο για να επιδιώξει, με κάθε κόστος, το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα στον πόλεμο που ο ίδιος επέλεξε, πριν οι εκλογές του 2028 επαναφέρουν τη ρεπουμπλικανική πολιτική στο πλευρό της Ουκρανίας.

Ο Πούτιν δεν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής να αξιοποιήσει τον φαινομενικά ισχυρό σύμμαχό του, τον Τραμπ, για να εξασφαλίσει κάποια αξιοσημείωτη νίκη στο πεδίο της μάχης, σημειώνει το CNN.

Ο Ρώσος πρόεδρος ίσως επιδιώξει να αλλάξει αυτή η κατάσταση, όσο ακόμα ο Τραμπ παραμένει στην προεδρία, αν και οι δυνατότητές του μειώνονται, καταλήγει το CNN.