Αρνητική αποτίμηση του πολέμου με το Ιράν καταγράφει νέα δημοσκόπηση στο Ισραήλ, με τη συντριπτική πλειονότητα των πολιτών να θεωρεί ότι η Τεχεράνη βγήκε ενισχυμένη, ενώ η στήριξη προς τον Μπενιαμίν Νετανιάχου υποχωρεί αισθητά

Την πεποίθηση ότι το Ιράν αναδείχθηκε ο βασικός ωφελημένος από τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εκφράζει η συντριπτική πλειονότητα των Ισραηλινών, σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε σήμερα, αποτυπώνοντας παράλληλα τη δυσαρέσκεια απέναντι στη διαχείριση του πολέμου από την κυβέρνηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου. Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ και το Ινστιτούτο Agam σε δείγμα 3.644 ατόμων μεταξύ 17 και 20 Ιουνίου, διεξήχθη μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας-πλαισίου μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν για τον τερματισμό των εχθροπραξιών.

Η συμφωνία προβλέπει παύση των συγκρούσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, χωρίς ωστόσο να έχει υπογραφεί από το Ισραήλ. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 92% των ερωτηθέντων εκτιμά ότι το Ιράν κέρδισε ή επωφελήθηκε περισσότερο από τη σύγκρουση, ενώ το 83% θεωρεί ότι η μακροπρόθεσμη ασφάλεια του Ισραήλ έχει αποδυναμωθεί. Ακόμη πιο επικριτικοί εμφανίζονται οι ψηφοφόροι της δεξιάς παράταξης, που αποτελεί τη βασική πολιτική βάση του Νετανιάχου, καθώς το 93% εξ αυτών θεωρεί ότι η Τεχεράνη βγήκε νικήτρια από την αναμέτρηση.

Παράλληλα, το 63% των πολιτών απορρίπτει το αμερικανοϊρανικό πρωτόκολλο συμφωνίας, έναντι μόλις 12% που το αξιολογεί θετικά. Η έρευνα καταγράφει επίσης έντονη αμφισβήτηση των κυβερνητικών χειρισμών. Το 72,5% δηλώνει ότι δεν πείθεται από τους ισχυρισμούς του πρωθυπουργού περί επιτυχίας της στρατιωτικής εκστρατείας, ενώ το 56% αξιολογεί τη διαχείριση της κρίσης ως «αποτυχημένη» ή «μέτρια».

Την ίδια στιγμή, η στήριξη προς τον Νετανιάχου για παραμονή στην εξουσία περιορίστηκε στο 29% τον Ιούνιο, από 40,5% που καταγραφόταν στις αρχές Μαρτίου. Παρά τη δυσαρέσκεια για τους κυβερνητικούς χειρισμούς, οι Ισραηλινοί εξακολουθούν να εμφανίζονται υπέρ της χρήσης στρατιωτικής ισχύος. Συγκεκριμένα, το 48% τάσσεται υπέρ μιας μεγάλης κλίμακας επιχείρησης κατά της Χεζμπολάχ στον Λίβανο, ακόμη και αν αυτή προκαλέσει τριβές με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ μόλις το 21% δηλώνει αντίθετο σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο. 

Ο Γιούρι Ουσάκοφ, σύμβουλος του Κρεμλίνου, υποβάθμισε τις συμφωνίες της Αλάσκας, ανάμεσα σε Βλαντίμιρ Πούτιν και Ντόναλντ Τραμπ

Η Ρωσία δεν περιμένει την εφαρμογή των συμφωνιών που επιτεύχθηκαν στο Άνκορατζ της Αλάσκας, αλλά την νίκη, δήλωσε ο σύμβουλος του Κρεμλίνου Γιούρι Ουσάκοφ.

«Όσοι ελπίζουν να νικήσουν τη Ρωσία κάνουν λάθος»

«Δεν περιμένουμε την εφαρμογή αυτών των συνεννοήσεων ή συμφωνιών· περιμένουμε τη νίκη. Περιμένουμε να επιτευχθούν οι δικοί μας στόχοι», δήλωσε στον δημοσιογράφο της Vesti Πάβελ Ζαρούμπιν.

Ο ίδιος σημείωσε ότι όσοι ελπίζουν να νικήσουν τη Ρωσία «κάνουν λάθος».

«Πρέπει να παρακολουθεί κανείς προσεκτικά τι συμβαίνει στο πεδίο της μάχης και στη γραμμή επαφής, όπου τα στρατεύματά μας προωθούνται σταθερά και σταδιακά», είπε ο σύμβουλος του Κρεμλίνου.

Η Ρωσία ανακοίνωσε ότι έπληξε βασικές ενεργειακές εγκαταστάσεις της Ουκρανίας

Οι ρωσικές ενοπλες δυνάμεις επιτέθηκαν σε βασικές ενεργειακές εγκαταστάσεις του ουκρανικού στρατού στις περιφέρειες του Κιέβου, του Σούμι, του Τσερνίγκοφ και στη Λαϊκή Δημοκρατία του Ντονέτσκ, χρησιμοποιώντας drones τύπου «Gerbera», σύμφωνα με ανακοίνωση του ρωσικού υπουργείου Άμυνας.

«Οι χειριστές των drones ‘Gerbera’ από τη μονάδα μη επανδρωμένων συστημάτων του ρωσικού υπουργείου Άμυνας χτύπησαν βασικές ενεργειακές εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούνται από τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις στις περιοχές του Κιέβου, του Σούμι και του Τσερνίγκοφ της Ουκρανίας, καθώς και στο τμήμα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ που καταλαμβάνεται από τον ουκρανικό στρατό», ανέφερε το υπουργείο, παρέχοντας αντίστοιχο οπτικό υλικό, γράφει το TASS.

Δείτε σχετική ανάρτηση:

Τραμπ και Τζει Ντι Βανς εκφράζουν τον εκνευρισμό τους με τις κινήσεις του Νετανιάχου στον Λίβανο, ενώ το νεογνό Μνημόνιο Κατανόησης παραμένει μετέωρο.

Κι όμως, ο αντίκτυπος από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ δεν ήταν τόσο άμεσος ούτε τόσο έντονος όσο μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 ή τις πετρελαϊκές κρίσεις που συγκλόνισαν τον κόσμο τη δεκαετία του 1970

Η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, στο πλαίσιο της ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, θα μετριάσει την ενεργειακή κρίση που έχει υπονομεύσει την οικονομική ανάπτυξη και έχει τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό σε παγκόσμιο επίπεδο.

Ωστόσο, μία από τις εκπλήξεις του κλεισίματος – που διήρκεσε μήνες – του πιο κρίσιμου ενεργειακού διαύλου της Μέσης Ανατολής ήταν το γεγονός ότι η παγκόσμια οικονομία δεν υπέστη πιο σοβαρό πλήγμα.

Ο αντίκτυπος δεν ήταν τόσο άμεσος ούτε τόσο έντονος όσο μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 ή τις πετρελαϊκές κρίσεις που συγκλόνισαν τον κόσμο τη δεκαετία του 1970. Όπως σημειώνει η Wall Street Journal, μάλιστα, υπάρχουν πέντε διδάγματα για την παγκόσμια οικονομία από την κρίση του Ορμούζ.

Καθώς η κρίση του Ορμούζ εξελισσόταν, ο κόσμος διέθετε άφθονο πετρέλαιο. Οι κύριοι εισαγωγείς στην Ευρώπη και την Ασία είχαν γεμάτα στρατηγικά αποθέματα, ενώ τα εμπορικά αποθέματα ήταν σε καλή κατάσταση μετά την αύξηση που σημειώθηκε το 2025. Αυτό έδωσε σε πολλές μεγάλες οικονομίες ένα περιθώριο ασφαλείας για να αντιμετωπίσουν τον κλονισμό με περιορισμένες μόνο διαταραχές.

Στις μικρότερες οικονομίες, όμως, οι επιπτώσεις ήταν βαριές. Και όχι μόνο σε αυτές. Για παράδειγμα, στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι πωλήσεις καυσίμων σημείωσαν πτώση τον Απρίλιο, καθώς οι πολίτες απέφευγαν να οδηγούν. Ορισμένες ευρωπαϊκές και αμερικανικές αεροπορικές εταιρείες έχουν περιορίσει τα δρομολόγιά τους ως αντίδραση στις αυξημένες τιμές των καυσίμων αεροσκαφών. Στην Ιαπωνία, ένας κατασκευαστής σνακ προχώρησε στη χρήση ασπρόμαυρων συσκευασιών για ορισμένα προϊόντα, λόγω της έλλειψης… μελανιού που οφείλεται στην κρίση του πετρελαίου.

Το βάρος της κρίσης εφοδιασμού έπεσε πιο έντονα στις φτωχότερες χώρες που δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να διατηρήσουν αποθέματα. Ορισμένες εξ αυτών, όπως το Μπαγκλαντές και η Σρι Λάνκα, έλαβαν μέτρα για τον περιορισμό της ζήτησης πετρελαίου μέσω του δελτίου καυσίμων. Άλλες έκλεισαν σχολεία και γραφεία και περιόρισαν τη χρήση του κλιματισμού.

Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου είναι ευέλικτη

Οι φόβοι ότι η κρίση στα Στενά του Ορμούζ θα οδηγούσε την τιμή του πετρελαίου στα 150 ή ακόμα και στα 200 δολάρια το βαρέλι δεν επιβεβαιώθηκαν. Οι παραγωγοί ενέργειας της Μέσης Ανατολής βρήκαν τρόπους να παρακάμψουν το κλείσιμο των Στενών πιο γρήγορα από ό,τι προέβλεπαν πολλοί ειδικοί στον τομέα της ενέργειας, ενώ άλλοι παραγωγοί – συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ – αύξησαν την παραγωγή και τις εξαγωγές τους για να καλύψουν μέρος του κενού.

Οι εξαγωγές από το λιμάνι Γιανμπού της Σαουδικής Αραβίας στη Ερυθρά Θάλασσα έχουν εκτοξευθεί στα περίπου τέσσερα εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα από λιγότερο από ένα εκατομμύριο πριν από τον πόλεμο, σύμφωνα με τον πάροχο δεδομένων για τη ναυτιλία Kpler. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν επίσης στραφεί στις εξαγωγές μέσω αγωγών, μεταφέροντας αργό πετρέλαιο από το Αμπού Ντάμπι στο λιμάνι της Φουτζάιρα στον Κόλπο του Ομάν.

Οι εξαγωγές πετρελαίου των ΗΠΑ, εν τω μεταξύ, εκτοξεύτηκαν σε νέα ρεκόρ. Οι εξαγωγές πετρελαίου της Βενεζουέλας αυξήθηκαν κατά 43% τους τελευταίους τρεις μήνες σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους, ενώ οι εξαγωγές της Βραζιλίας σημείωσαν άνοδο κατά ένα τρίτο, σύμφωνα με την Kpler.

Η Κίνα μπορεί να περιορίσει τις εισαγωγές πετρελαίου

Οι κινεζικές εισαγωγές πετρελαίου μειώθηκαν κατά περίπου τρία εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, ωστόσο δεν υπήρχαν εμφανή σημάδια διαταραχής στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου και κορυφαία βιομηχανική δύναμη.

Όπως και άλλοι μεγάλοι εισαγωγείς, το Πεκίνο άντλησε από τα τεράστια στρατηγικά του αποθέματα και βρήκε άλλους προμηθευτές για να αντισταθμίσει τις απώλειες από το Ορμούζ. Τα διυλιστήρια μείωσαν την παραγωγή τους για να εξοικονομήσουν τα αποθέματα αργού πετρελαίου.

Ωστόσο, η Κίνα, έχοντας επίγνωση της εξάρτησής της από την εισαγόμενη ενέργεια, έχει επίσης αναπροσανατολίσει την οικονομία της ώστε να χρησιμοποιεί λιγότερο εισαγόμενο πετρέλαιο: η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας τροφοδοτείται όλο και περισσότερο από άνθρακα και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ενώ οι Κινέζοι οδηγοί έχουν υιοθετήσει με ενθουσιασμό τα ηλεκτρικά οχήματα, μειώνοντας έτσι τη ζήτηση για βενζίνη.

Η κρίση, ωστόσο, δεν ήταν χωρίς κόστος για την Κίνα – οι τιμές παραγωγού σημείωσαν απότομη άνοδο και οι λιανικές δαπάνες έπεσαν κατακόρυφα τον Μάιο – αλλά η ανθεκτικότητά της, καθώς και αυτή άλλων ασιατικών οικονομιών που επηρεάστηκαν σοβαρά από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, συνέβαλε στη διατήρηση της δυναμικής τής παγκόσμιας οικονομίας.

Ο κόσμος χρησιμοποιεί την ενέργεια πιο αποδοτικά

Η διευθύνουσα σύμβουλος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, δήλωσε τον Απρίλιο ότι οι βελτιώσεις στην ενεργειακή απόδοση συνέβαλαν στην άμβλυνση των επιπτώσεων του πολέμου στο Ιράν.

Ένας τρόπος για να εκτιμηθεί πόσο αποτελεσματικά χρησιμοποιούν οι οικονομίες την ενέργεια είναι να υπολογιστεί η ποσότητα ενέργειας που καταναλώνεται για την παραγωγή ενός δολαρίου ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος. Σύμφωνα με στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας, η ενεργειακή ένταση, προσαρμοσμένη για τον πληθωρισμό, έχει μειωθεί κατά περίπου ένα τρίτο από το 2000 στις ΗΠΑ και την Ευρώπη και κατά περίπου 40% στην Κίνα – μια μεταβολή που βοηθά τις οικονομίες να αντέξουν τις διαταραχές στην προσφορά.

Οι ανεπτυγμένες οικονομίες έχουν στραφεί από τον ενεργοβόρο μεταποιητικό τομέα προς υπηρεσίες με χαμηλότερη ενεργειακή ένταση, όπως ο χρηματοπιστωτικός τομέας και η υγειονομική περίθαλψη. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας έχουν διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, καθώς πηγές όπως η ηλιακή και η αιολική ενέργεια χάνουν λιγότερη ενέργεια υπό μορφή θερμότητας σε σύγκριση με την καύση ορυκτών καυσίμων. Οι οικιακές συσκευές έχουν επανασχεδιαστεί ώστε να καταναλώνουν λιγότερο ηλεκτρικό ρεύμα, ενώ οι επιχειρήσεις έχουν επιτύχει βελτιώσεις στις βιομηχανικές διαδικασίες με στόχο την εξοικονόμηση ενέργειας – ένα μάθημα που η Ευρώπη, ειδικότερα, έλαβε σοβαρά υπόψη μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022.

Η άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης αντιστάθμισε την ενεργειακή επιβάρυνση

Παράλληλα, η άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης έχει αποτελέσει σημαντικό αντίβαρο στην ενεργειακή κρίση. Η ταχεία επέκταση των κέντρων δεδομένων στις ΗΠΑ και ο ενθουσιασμός γύρω από τις δυνατότητες της τεχνολογίας αυτής έχουν τονώσει το εμπόριο και τις επενδύσεις και έχουν ωθήσει τις χρηματιστηριακές αγορές σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.

Τα οφέλη έχουν γίνει πιο έντονα αισθητά στις ασιατικές οικονομίες, οι οποίες παρέχουν τα τσιπ μνήμης, τα μηχανήματα και τα ηλεκτρονικά είδη που απαιτούνται για να τροφοδοτήσουν την άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης. Η αξία των εξαγωγών της Ταϊβάν έχει υπερδιπλασιαστεί από τις αρχές του 2025. Οι εξαγωγές της Νότιας Κορέας έχουν αυξηθεί κατά σχεδόν 80%, της Σιγκαπούρης κατά 40% και της Ιαπωνίας κατά σχεδόν 20%.

Αυτός ο τεχνολογικός «χρυσός πυρετός» έχει δώσει ώθηση σε βασικούς τομείς της παγκόσμιας οικονομίας, ακόμη και όταν η έλλειψη πετρελαίου έπληξε άλλους τομείς.