Ο νομπελίστας φυσικός David Gross σοκάρει. Πυρηνικά όπλα και Τεχνητή Νοημοσύνη απειλούν να αφανίσουν την ανθρωπότητα μέσα στα επόμενα 35 χρόνια.

Η αναζήτηση μιας ενιαίας θεωρίας που θα εξηγεί όλες τις θεμελιώδεις δυνάμεις του σύμπαντος αποτελεί ίσως το απόλυτο, αιώνιο Ιερό Δισκοπότηρο της σύγχρονης θεωρητικής φυσικής.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον βραβευμένο με Νόμπελ φυσικό David Gross, το μεγαλύτερο εμπόδιο για την επίτευξη αυτού του τεράστιου επιστημονικού άλματος δεν είναι η εγγενής πολυπλοκότητα των μαθηματικών ή η έλλειψη τεχνολογίας, αλλά κάτι πολύ πιο ανατριχιαστικό: ο ίδιος ο χρόνος που απομένει στην ανθρωπότητα. Σε μια εξαιρετικά αποκαλυπτική συνέντευξη, ο Gross κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, εκτιμώντας με μαθηματική ψυχραιμία ότι οι πιθανότητες να καταφέρει το είδος μας να επιβιώσει αλώβητο για τα επόμενα 50 χρόνια είναι δραματικά, ίσως και μηδαμινά, μικρές.

Από την καρδιά του ατόμου στα όρια του χωροχρόνου

Η πορεία του Gross προς την κορυφή της παγκόσμιας επιστήμης ξεκίνησε δειλά στα 13 του χρόνια, όταν του έκαναν δώρο ένα βιβλίο εκλαϊκευμένης επιστήμης με την υπογραφή του ίδιου του Άλμπερτ Αϊνστάιν. Αυτή η αρχική σπίθα τον οδήγησε να αφιερώσει τη ζωή του στην κατανόηση των δομικών λίθων του σύμπαντος. Το 2004, η προσπάθειά του ανταμείφθηκε με το βραβείο Νόμπελ Φυσικής για την ανάπτυξη της αρχής της «ασυμπτωτικής ελευθερίας».

Ωστόσο, το μεγάλο, άλυτο αίνιγμα παρέμενε η τέταρτη δύναμη: η βαρύτητα. Στην προσπάθειά του να γεφυρώσει αυτό το χάσμα, ο Gross άφησε πίσω του τον ατομικό πυρήνα και στράφηκε στη Θεωρία των Χορδών. Στόχος του είναι να κατανοήσει τη φύση του χωροχρόνου στις πιο ακραίες, αδιανόητα μικροσκοπικές κλίμακες του σύμπαντος —συγκεκριμένα στην κλίμακα Planck. Σε αυτό το επίπεδο, οι ίδιες οι παραδοσιακές έννοιες του χώρου και του χρόνου καταρρέουν και η βαρύτητα μετατρέπεται σε μια κυρίαρχη, απρόβλεπτη δύναμη.

Η αληθινή απειλή: Μετρώντας αντίστροφα για την Αποκάλυψη

Παρά το άσβεστο πάθος του για τα μυστήρια της δημιουργίας, ο Gross σήμερα δηλώνει εμμονικά απασχολημένος με ένα πολύ πιο γήινο, σκοτεινό και άμεσο πρόβλημα: την επιβίωση του είδους μας. Όταν ρωτήθηκε ευθέως αν πιστεύει ότι σε 50 χρόνια θα έχουμε επιτέλους στα χέρια μας μια ενοποιημένη θεωρία της φυσικής, η απάντησή του έκοψε την ανάσα: «Περνάω ένα μέρος του χρόνου μου προσπαθώντας να πω στον κόσμο ότι οι πιθανότητες να ζει σε 50 χρόνια είναι πάρα πολύ μικρές».

Σε αντίθεση με τη σχετική «σταθερότητα» του Ψυχρού Πολέμου, όπου η ισορροπία του τρόμου μοιραζόταν ανάμεσα σε δύο μόνο υπερδυνάμεις, σήμερα το παγκόσμιο σκηνικό είναι εφιαλτικά χαοτικό. Εννέα διαφορετικές χώρες διαθέτουν πυρηνικά οπλοστάσια. Οι ιστορικές συνθήκες ελέγχου των εξοπλισμών έχουν διαλυθεί, τα όπλα γίνονται όλο και πιο ανεξέλεγκτα, και τα ενεργά πολεμικά μέτωπα διατηρούν την παγκόσμια γεωπολιτική ένταση στα ύψη.

Η τεχνητή νοημοσύνη ως καταλύτης της καταστροφής

Ένα από τα πιο ανησυχητικά, ίσως και τρομακτικά, σημεία της προειδοποίησής του αφορά την άμεση εμπλοκή της Τεχνητής Νοημοσύνης στα στρατιωτικά συστήματα λήψης αποφάσεων. Ο Gross επισημαίνει με έμφαση ότι η ταχύτητα των σύγχρονων όπλων είναι τέτοια, που οι παγκόσμιες στρατιωτικές ηγεσίες θα μπουν αναπόφευκτα στον πειρασμό να παραδώσουν τον έλεγχο των πυρηνικών αποφάσεων αποκλειστικά σε αλγόριθμους.

Όταν οι αρχηγοί κρατών έχουν στη διάθεσή τους μόλις 20 λεπτά για να αποφασίσουν αν θα εξαπολύσουν εκατοντάδες πυρηνικούς πυραύλους ως αντίποινα σε μια υποτιθέμενη επίθεση, η πλήρης μεταβίβαση της ευθύνης στην Τεχνητή Νοημοσύνη (για χάρη της αστραπιαίας αντίδρασης) φαντάζει δυστυχώς ως η μόνη «λειτουργική» επιλογή. Εδώ ακριβώς, όμως, κρύβεται η απόλυτη παγίδα. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, όσοι ασχολούνται έστω και λίγο με την τεχνητή νοημοσύνη γνωρίζουν ότι τα συστήματα αυτά είναι επιρρεπή σε μοιραία λάθη και συχνά έχουν «παραισθήσεις» (hallucinations), κατασκευάζοντας δεδομένα που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Ένα τέτοιο «τεχνικό σφάλμα», όταν ελέγχει το πυρηνικό οπλοστάσιο της Γης, θα αποτελούσε την οριστική ταφόπλακα του είδους μας.

Ο Gross πιστεύει ότι ίσως αυτή να είναι και η πιο πειστική εξήγηση για το περίφημο Παράδοξο του Φέρμι —γιατί δηλαδή, σε ένα αχανές σύμπαν, δεν έχουμε έρθει ποτέ σε επαφή με άλλους νοήμονες πολιτισμούς. Η απάντηση είναι σκοτεινή και απλή: οι προηγμένοι τεχνολογικά πολιτισμοί πιθανότατα αυτοκαταστρέφονται πριν προλάβουν να επικοινωνήσουν, μόλις φτάσουν στο επίπεδο της πυρηνικής ικανότητας και της αυτοματοποίησης.

Υπάρχει ακόμα ελπίδα;

Παρά το ζοφερό και ασφυκτικό τοπίο που σκιαγραφεί, ο επιστήμονας δεν παραδίδεται στην απόλυτη μοιρολατρία. Υπενθυμίζει πώς η επιστημονική κοινότητα κατάφερε στο παρελθόν, με επίμονο αγώνα, να πείσει τον κόσμο για τον πραγματικό, απτό κίνδυνο της κλιματικής αλλαγής. Η απειλή των πυρηνικών όπλων είναι ένα απολύτως ανθρωπογενές πρόβλημα. Είναι εργαλεία που δημιουργήσαμε εμείς οι ίδιοι, και άρα είμαστε εμείς —θεωρητικά τουλάχιστον— αυτοί που έχουμε τη δύναμη να τα σταματήσουμε. Η λύση ξεκινά από την αποκατάσταση της διπλωματίας και τη δέσμευση σε νέες, αυστηρές συνθήκες αφοπλισμού.

Το ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο αν θα μπορέσουμε ποτέ, ως νοήμονα όντα, να κατανοήσουμε τα βαθύτερα μυστικά του χωροχρόνου. Το πραγματικό, υπαρξιακό ερώτημα είναι αν θα προλάβουμε να ξεπεράσουμε τα ίδια μας τα σκοτάδια και να επιβιώσουμε από τα ίδια μας τα δημιουργήματα, πριν το ρολόι της ιστορίας μηδενίσει οριστικά.

Πηγή: Live Science

Ησύνοδος κορυφής του ΝΑΤΟ στην Αγκυρα τον Ιούλιο θα είναι η πρώτη επί του πεδίου αξιολόγηση της κατάστασης πραγμάτων στη διατλαντική σχέση μετά την επίθεση των ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν.

Το 2025 η χρονιά έκλεισε με τον Τραμπ να επαναλαμβάνει ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι ο δικός του πόλεμος.

Το πρώτο ερώτημα που τίθεται είναι αν, μετά τη διαπίστωση ότι η χειραφέτηση της Ευρώπης είναι μονόδρομος, έχουν ωριμάσει οι συνθήκες για τη χειραφέτηση της Γηραιάς Ηπείρου.

Είναι, για παράδειγμα, το Βερολίνο έτοιμο να αποδεχτεί την πρωτοκαθεδρία της Γαλλίας στην άμυνα με τον ίδιο τρόπο που σήμερα η Γερμανία ασκεί τη διοίκηση της ευρωζώνης;

Είναι έτοιμη η Γερμανία, στο όνομα του κινδύνου από την Ανατολή τον οποίο επικαλείται η Γαλλία, να αποδεχτεί το τέλος της σκληρής και άκαμπτης δημοσιονομικής λιτότητας που νομοθετήθηκε την εποχή του Σόιμπλε;

Με τα σημερινά δεδομένα η στρατηγική χειραφέτηση της Ευρώπης από τις ΗΠΑ δεν μπορεί παρά να έχει τη μορφή μιας διακρατικής συνεργασίας ενός συνασπισμού προθύμων.

Υπερεθνικά σχήματα που να προϋποθέτουν πολιτική εμβάθυνση ανοιχτή σε μελλοντική ομοσπονδιακή μετεξέλιξη είναι, με τα σημερινά δεδομένα, ασκήσεις επί χάρτου εκτός τόπου και χρόνου.

Το θέμα της συγκρότησης ομοσπονδιακού ευρωπαϊκού στρατού ετέθη στις αρχές της δεκαετίας του ’50 ως παράκαμψη του επανεξοπλισμού της Δυτικής Γερμανίας που είχε απαγορευτικό πολιτικό κόστος. Το σχήμα ονομάστηκε Ευρωπαϊκή Αμυντική Κοινότητα και απορρίφθηκε στη Βουλή της Γαλλίας.

Ενα από τα πιο ακανθώδη σημεία στην πορεία για την αμυντική χειραφέτηση της Ευρώπης είναι τα πυρηνικά όπλα και η συμμετοχή στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Παρά την προθυμία του Μακρόν να προστατεύσει με πυρηνική ομπρέλα την Ευρώπη, η πρότασή του θα σήμαινε ηγεμονικό προβάδισμα της Γαλλίας έναντι της Βρετανίας και της Γερμανίας.

Τέλος, ακόμα και στην απίθανη για το ορατό μέλλον ολική επαναφορά του Γαλλογερμανικού Αξονα, η Ιταλία, η Ισπανία και η Πολωνία θα διεκδικήσουν ηγετικό ρόλο στην άμυνα της Γηραιάς Ηπείρου.

Οταν κατακαθίσει ο κουρνιαχτός, θα μπορέσουμε να διαπιστώσουμε εάν ο πόλεμος ΗΠΑ–Ιράν έδωσε τη χαριστική βολή στη διατλαντική σχέση ή αν επιβεβαίωσε για ακόμα μια φορά τη διαχρονική αντοχή της συμμαχίας ΗΠΑ-Ευρώπης.

Μέχρι στιγμής αθροιστικά η άρνηση της υιοθέτησης και των δύο πολέμων από τις δύο ακτές του Ατλαντικού αποδυναμώνει την παρεμβατική-αποτρεπτική αξιοπιστία της διατλαντικής σχέσης.

Πηγή: efsyn

Η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, σημείωσε ότι η Μόσχα αποδίδει μεγάλη σημασία στην ενίσχυση της φυσικής πυρηνικής ασφάλειας σε όλο τον κόσμο.

ΙΖΕΒΣΚ, 24 Απριλίου. /TASS/. Η Μόσχα έχει λάβει υπόψη τις αυξανόμενες απειλές για την ασφάλεια των πυρηνικών εγκαταστάσεων, συμπεριλαμβανομένου του πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής Ζαπορόζιε και του πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής Μπουσέρ του Ιράν, δήλωσε η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα σε ενημέρωση.

«Μπορούμε να δούμε ότι οι φυσικές απειλές για τις πυρηνικές εγκαταστάσεις συνεχίζουν να αυξάνονται. Αυτό αφορά κυρίως τον πυρηνικό σταθμό Zaporozhye και την εγκατάσταση Bushehr», επεσήμανε.

Σύμφωνα με τον διπλωμάτη, η Ρωσία αποδίδει μεγάλη σημασία στην ενίσχυση της φυσικής πυρηνικής ασφάλειας σε όλο τον κόσμο και καθοδηγείται σταθερά από τη θεμελιώδη αρχή της διεθνούς συνεργασίας στον τομέα της πυρηνικής ασφάλειας. «Υποδηλώνει ότι η χώρα υποδοχής είναι υπεύθυνη για τη διασφάλιση της πυρηνικής ασφάλειας στο έδαφός της και τον καθορισμό των βέλτιστων παραμέτρων όσον αφορά τα σχετικά εθνικά συστήματα και μηχανισμούς», πρόσθεσε η Ζαχάροβα.

«Όσο για τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας, ο οποίος συχνά ισχυρίζεται ότι αναλαμβάνει εξουσίες που δεν υποτίθεται ότι έχει, πρέπει πραγματικά να διαδραματίσει ηγετικό ρόλο εδώ, αλλά μόνο όταν πρόκειται για διεθνή συνεργασία στον τομέα της φυσικής πυρηνικής ασφάλειας. Εν ολίγοις, η έμφαση εδώ δίνεται στη διεθνή συνεργασία. Ο οργανισμός παρέχει επίσης τεχνική βοήθεια και ειδικούς πρακτικούς οδηγούς στις χώρες. Ωστόσο, εναπόκειται αποκλειστικά στις χώρες να διασφαλίσουν τη φυσική ασφάλεια των πυρηνικών και ραδιενεργών υλικών, καθώς και των σχετικών εγκαταστάσεων», τόνισε.