Λίγο πριν τις εμφανίσεις της στην Ελλάδα, η υποψήφια για Grammy, Κρίστι Ντάσιελ εξηγεί γιατί η ιστορία επανέρχεται επίμονα, πώς ισορροπεί ανάμεσα στην ακαδημαϊκή της κατάρτιση και το ένστικτο και τι σημαίνει για εκείνη να δίνει -ή να αρνείται- φωνή σε μια ολόκληρη κοινότητα.

«Δεν θέλω απαραίτητα να είμαι η φωνή μιας κοινότητας· θέλω απλώς να τραγουδώ τα τραγούδια μου», λέει στο ΒΗΜΑ η Κρίστι Ντάσιελ, μία από τις πιο ενδιαφέρουσες φωνές της σύγχρονης αμερικανικής τζαζ και διπλά υποψήφια για Grammy,  καθώς μας απαντά για όλα εκείνα που την ώθησαν να δώσει τη δική της εκδοχή σε ένα κλασικό δίσκο που ένωσε πριν 6 δεκαετίες την τζαζ με τους πολιτικούς αγώνες των Αφροαμερικανών, το «We Insist».

Από σήμερα και για λίγες μέρες θα βρίσκεται στη σκηνή του Half Note, για τις πρώτες της (και ευελπιστούμε όχι τελευταίες) εμφανίσεις της στην Ελλάδα.  Στη συζήτησή μας αναφέρεται στη σχέση της μουσικής με την πολιτική πραγματικότητα, στις προκλήσεις της καλλιτεχνικής ζωής και στον τρόπο με τον οποίο η τζαζ συνεχίζει να αφηγείται την ιστορία του παρόντος.

Το πιο πρόσφατο άλμπουμ σας είναι μια αναβίωση του «We Insist», ενός εμβληματικού δίσκου της δεκαετίας του ’60 που συνδέθηκε στενά με το κίνημα για τα πολιτικά δικαιώματα των Αφροαμερικανών. Πιστεύετε ότι η δεκαετία του ’60 βρίσκεται σε πολιτικό «διάλογο» με τη σημερινή εποχή του Τραμπ -και αν ναι, με ποιους τρόπους;

Η ιστορία της μαύρης κοινότητας αποτελεί κεντρικό θέμα στις ηχογραφήσεις σας. Ιστορικά, σπουδαίες Αφροαμερικανίδες της τζαζ έγιναν η φωνή ολόκληρης μιας κοινότητας. Αισθάνεστε ότι συνεχίζετε αυτή την παράδοση;

«Σε αυτή την εποχή λογοκρισίας ίσως χρειαστεί να ψάξουμε πιο συνειδητά για την τέχνη που μιλά στους φόβους μας».

Σας ανησυχεί ότι ίσως μια μέρα δεν θα αισθανόμαστε πλέον την ανάγκη οι τραγουδιστές να δίνουν φωνή στις ελπίδες και τους φόβους μας; Η εποχή μας μοιάζει ολοένα και πιο κυνική και είμαστε πιο απομονωμένοι…

Όχι, όχι ιδιαίτερα. Νομίζω ότι οι άνθρωποι θα συνεχίσουν να δημιουργούν μουσική και τέχνη που τους φαίνεται σημαντική. Θα υπάρχουν καλλιτέχνες που θα γράφουν για πιο ελαφριά θέματα,  φωτίζοντας τις λιγότερο καθοριστικές πτυχές της ζωής μας, και άλλοι που θα γράφουν με μεγαλύτερο βάθος, δίνοντας φωνή σε όσα νιώθουμε και βλέπουμε μέσα στην ψυχή μας. Πιστεύω ότι κάθε μορφή τέχνης έχει μια λειτουργία, άρα πρέπει να υπάρχει χώρος για όλες. Νομίζω πάντως ότι σε αυτή την εποχή λογοκρισίας ίσως χρειαστεί να ψάξουμε πιο συνειδητά για την τέχνη που μιλά στους φόβους μας.

Διαθέτετε ένα πλούσιο ακαδημαϊκό υπόβαθρο. Έχει λειτουργήσει αυτό ως εμπόδιο στην ερμηνεία σας, δηλαδή νιώθετε καμιά φορά ότι υπεραναλύετε τα πράγματα, όταν αυτό που χρειάζεται είναι καλλιτεχνικό ένστικτο;

Σίγουρα υπήρξε μια περίοδος στη ζωή μου, όσο ήμουν στο πανεπιστήμιο και λίγο μετά την αποφοίτηση μου, που ένιωθα έτσι. Πάσχιζα να ισορροπήσω τις σπουδές μου στη μουσική μου με μια πιο ακατέργαστη προσέγγιση. Τώρα αυτό δεν συμβαίνει τόσο συχνά. Νομίζω ότι υπάρχει μια ισορροπία και έχω μάθει πως υπάρχει χρόνος και χώρος και για τα δύο. Δεν τα βλέπω πια να συγκρούονται. Τα βλέπω να συνυπάρχουν και να «βγαίνουν στο παιχνίδι» όταν το χρειάζομαι.

Έχετε χτίσει μια σημαντική καριέρα τόσο ως τραγουδίστρια της τζαζ όσο και ως καθηγήτρια φωνητικής. Με αυτή την έννοια, αποτελείτε ζωντανή διάψευση του κλισέ «Όσοι μπορούν, κάνουν· όσοι δεν μπορούν, διδάσκουν» δεν ισχύει. Σας επηρέασε ποτέ αυτό το στερεότυπο;

Ναι, με έχει απασχολήσει όσο καιρό διδάσκω. Πριν από περίπου δέκα χρόνια βρέθηκα να διδάσκω πολύ περισσότερο απ’ όσο φανταζόμουν ότι θα έκανα σε εκείνη τη φάση της ζωής μου. Έτσι ένιωθα συχνά το συναίσθημα ότι ίσως δεν ήμουν αρκετά καλή για να «κάνω», δηλαδή να βρίσκομαι κυρίως στη σκηνή. Και ακόμη και τώρα, κάποιες φορές, προσπαθώ να το διαχειριστώ όταν διδάσκω περισσότερο απ’ όσο δίνω συναυλίες. Όμως φυσικά αυτό το κλισέ δεν είναι αληθινό. Πολλοί από τους σπουδαιότερους δασκάλους μου είναι οι καλύτεροι ερμηνευτές που έχω γνωρίσει και, ακόμη κι αν δεν διδάσκουν σε μια φυσική αίθουσα, είναι σπουδαίοι παιδαγωγοί.

Οι διαδοχικές υποψηφιότητες για Grammy σάς βοηθούν να αποκτήσετε μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση ή δημιουργούν και μια πίεση, ένα αίσθημα ευθύνης να παραμείνετε το ίδιο συνεπής στο μέλλον;

Σίγουρα μου έδωσαν αυτοπεποίθηση. Ξέρω ότι δεν μπορούμε να βασιζόμαστε στην εξωτερική αναγνώριση για να καθορίσουμε την αξία μας, αλλά για μένα οι υποψηφιότητες για Grammy με βοήθησαν να πιστέψω σε κάτι που υπήρχε πάντα μέσα μου. Μακάρι να μην χρειαζόταν να περιμένω κάτι τέτοιο για να πιστέψω στον εαυτό μου, αλλά αυτή είναι η δική μου αλήθεια. Πίεση ιδιαίτερη δεν νιώθω. Και καθώς καταλαγιάζει η «σκόνη» σχετικά με τα Grammy, αρχίζω να συνειδητοποιώ ότι δεν χρειάζεται να πιέζω τον εαυτό μου ώστε να είναι τέλειος ή να τα κάνει όλα τέλεια. Το μόνο που μπορώ και έχω πρόθεση να κάνω είναι να παραμένω ο εαυτός μου, αληθινή και αυθεντική. Ελπίζω αυτό να μεταφράζεται σε καλλιτεχνική δημιουργία.

Πρώτη φορά στην Ελλάδα, πρώτη φορά στην Αθήνα: Ποιες είναι οι προσδοκίες σας από τις ζωντανές εμφανίσεις που θα δώσετε;

Είμαι πραγματικά ενθουσιασμένη που θα γνωρίσω τους ανθρώπους και τον πολιτισμό της Ελλάδας! Θέλω να δοκιμάσω το εξαιρετικό φαγητό και να απολαύσω την πόλη. Μουσικά, ανυπομονώ να συνεχίσω να χτίζω πράγματα με αυτή την μπάντα. Με αυτό το σχήμα δουλεύουμε μαζί ως ομάδα, κάθε φορά που έρχομαι στην Ευρώπη, οπότε δεν βλέπω την ώρα να συνεχίσουμε να καλλιεργούμε μεταξύ μας αυτή τη μουσική εμπιστοσύνη και να ρισκάρουμε καλλιτεχνικά.

Αγοράστε εισιτήριο για τη συναυλία της Κρίστι Ντάσιελ από το InTickets.

Η αποκάλυψη για ανταλλαγή στρατιωτικών πληροφοριών μεταξύ Ρωσίας και Ιράν δείχνει ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή αποκτά πλέον διαστάσεις ευρύτερης γεωπολιτικής αντιπαράθεσης

 Τι πληροφορίες έχει δώσει η Ρωσία στο Ιράν;

Από την έναρξη του πολέμου το Σάββατο, η Ρωσία έχει διαβιβάσει στο Ιράν τις τοποθεσίες αμερικανικών στρατιωτικών μέσων, όπως πολεμικά πλοία και αεροσκάφη, ανέφεραν οι τρεις αξιωματούχοι, οι οποίοι μίλησαν υπό καθεστώς ανωνυμίας λόγω της ευαισθησίας του θέματος.

«Φαίνεται πως πρόκειται για μια αρκετά εκτεταμένη προσπάθεια», δήλωσε ένας από αυτούς.

Η ρωσική πρεσβεία στην Ουάσινγκτον δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό. Η Μόσχα έχει καλέσει σε τερματισμό του πολέμου, τον οποίο χαρακτήρισε «απρόκλητη πράξη ένοπλης επιθετικότητας».

Δεν είναι πλήρως σαφές το εύρος της ρωσικής βοήθειας προς το Ιράν.

Την Κυριακή έξι Αμερικανοί στρατιώτες σκοτώθηκαν και αρκετοί ακόμη τραυματίστηκαν σε επίθεση ιρανικού drone στο Κουβέιτ. Το Ιράν έχει εκτοξεύσει χιλιάδες drones αυτοκτονίας και εκατοντάδες πυραύλους εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών θέσεων, πρεσβειών και πολιτών, ενώ η κοινή εκστρατεία ΗΠΑ–Ισραήλ έχει πλήξει περισσότερους από 2.000 στόχους στο Ιράν, μεταξύ των οποίων εγκαταστάσεις βαλλιστικών πυραύλων, ναυτικά μέσα και στοιχεία της ηγεσίας της χώρας.

«Το ιρανικό καθεστώς δέχεται συντριπτικά πλήγματα», δήλωσε εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, χωρίς να σχολιάσει τη φερόμενη ρωσική βοήθεια προς την Τεχεράνη. «Τα αντίποινα με βαλλιστικούς πυραύλους μειώνονται καθημερινά, το ναυτικό τους καταστρέφεται, η παραγωγική τους ικανότητα διαλύεται και οι σύμμαχοί τους δύσκολα προβάλλουν αντίσταση».

Η CIA και το Πεντάγωνο αρνήθηκαν να σχολιάσουν.

Δεν συμμετέχει η Κίνα

Όταν ρωτήθηκε αυτή την εβδομάδα ποιο είναι το μήνυμά του προς τη Ρωσία και την Κίνα, δύο από τους σημαντικότερους υποστηρικτές του Ιράν, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε ότι δεν έχει κάποιο μήνυμα και ότι «δεν αποτελούν παράγοντα σε αυτή τη σύγκρουση».

Δύο από τους αξιωματούχους που γνωρίζουν τη ρωσική βοήθεια προς το Ιράν δήλωσαν ότι η Κίνα δεν φαίνεται να συνδράμει στρατιωτικά την Τεχεράνη, παρά τους στενούς δεσμούς μεταξύ των δύο χωρών.

Η κινεζική πρεσβεία στην Ουάσινγκτον επίσης δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο. Το Πεκίνο έχει καλέσει και αυτό σε τερματισμό της σύγκρουσης.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η ανταλλαγή πληροφοριών εξηγεί το μοτίβο των ιρανικών επιθέσεων κατά αμερικανικών στόχων, όπως υποδομές διοίκησης και ελέγχου, ραντάρ και προσωρινές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, όπως εκείνη στο Κουβέιτ όπου σκοτώθηκαν έξι Αμερικανοί στρατιώτες.

Τις τελευταίες ημέρες επλήγη επίσης ο σταθμός της CIA στην αμερικανική πρεσβεία στο Ριάντ της Σαουδικής Αραβίας.

«Το Ιράν πραγματοποιεί πολύ ακριβή πλήγματα σε ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης ή ραντάρ υπεράνω του ορίζοντα», δήλωσε η Ντάρα Μάσικοτ, ειδικός στον ρωσικό στρατό στο Carnegie Endowment for International Peace. «Οι επιθέσεις είναι ιδιαίτερα στοχευμένες. Στρέφονται εναντίον των συστημάτων διοίκησης και ελέγχου».

«Τεχνολογική και επιχειρησιακή πολυπλοκότητα»

Η Νικόλ Γκραγιέφσκι, ερευνήτρια στο Belfer Center της Σχολής Kennedy του Χάρβαρντ, σημείωσε ότι οι ιρανικές επιθέσεις παρουσιάζουν υψηλό βαθμό «τεχνολογικής και επιχειρησιακής πολυπλοκότητας», τόσο ως προς τους στόχους όσο και ως προς την ικανότητα να διαπερνούν σε ορισμένες περιπτώσεις τα αμερικανικά και συμμαχικά συστήματα αεράμυνας.

Η βοήθεια της Ρωσίας αναδιαμορφώνει το πλαίσιο ενός ευρύτερου πολέμου δι’ αντιπροσώπων που έχει διαμορφωθεί από την πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022. Κατά τη διάρκεια εκείνης της σύγκρουσης, αντίπαλοι των ΗΠΑ —μεταξύ αυτών το Ιράν, η Κίνα και η Βόρεια Κορέα— παρείχαν στη Μόσχα στρατιωτική ή υλική βοήθεια.

Από την άλλη πλευρά, οι ΗΠΑ έχουν δώσει στην Ουκρανία στρατιωτικό εξοπλισμό αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων και έχουν μοιραστεί πληροφορίες για τις ρωσικές θέσεις ώστε να βελτιωθεί η στόχευση των ουκρανικών επιθέσεων.

Την Πέμπτη, ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ ζήτησε βοήθεια από το Κίεβο για την αντιμετώπιση των ιρανικών drones και ότι η Ουκρανία θα στείλει «ειδικούς» για να συνδράμουν.

Το Ιράν υπήρξε ένας από τους βασικούς υποστηρικτές της Ρωσίας στον πόλεμο της Ουκρανίας, παρέχοντας τεχνολογία για την παραγωγή φθηνών drones αυτοκτονίας που έχουν χρησιμοποιηθεί επανειλημμένα για να εξαντλήσουν την ουκρανική αεράμυνα και τα δυτικά αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων.

«Οι Ρώσοι γνωρίζουν πολύ καλά τη βοήθεια που δίνουμε στους Ουκρανούς», δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους. «Νομίζω ότι ήταν αρκετά ευχαριστημένοι που είχαν την ευκαιρία να πάρουν μια μορφή ανταπόδοσης».

Η ποιότητα της ρωσικής συλλογής πληροφοριών μπορεί να μην φτάνει το επίπεδο των ΗΠΑ, αλλά εξακολουθεί να συγκαταλέγεται μεταξύ των καλύτερων στον κόσμο, πρόσθεσε.

Παράλληλα, το Κρεμλίνο φαίνεται να βλέπει ορισμένα πλεονεκτήματα σε έναν παρατεταμένο πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, όπως υψηλότερα έσοδα από το πετρέλαιο και μια κρίση που αποσπά την προσοχή της Δύσης από τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Ωστόσο, η απουσία άμεσης στρατιωτικής εμπλοκής της Μόσχας δείχνει επίσης την ανάγκη της να επικεντρωθεί αλλού. Όπως σημείωσε η Μάσικοτ, «από στρατηγική άποψη, η Ουκρανία παραμένει μακράν η πρώτη προτεραιότητα για τη Ρωσία».

Με τον χαμηλότερο στόχο ΑΕΠ εδώ και τρεις δεκαετίες, το Πεκίνο σηματοδοτεί στροφή σε πιο συγκρατημένη αλλά στρατηγικά σχεδιασμένη οικονομική πορεία

Σε μια περίοδο αυξανόμενου γεωπολιτικού ανταγωνισμού και επιβράδυνσης της οικονομικής δυναμικής, η Κίνα έστειλε ένα σαφές μήνυμα για τη νέα φάση στην οποία εισέρχεται η οικονομία της. Από το Πεκίνο, κατά την έναρξη των εργασιών του Εθνικού Λαϊκού Κογκρέσου, ο πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ παρουσίασε το νέο οικονομικό και πολιτικό πλαίσιο για τα επόμενα χρόνια, θέτοντας στόχο ανάπτυξης για το 2026 μεταξύ 4,5% και 5% – τον χαμηλότερο από το 1991. Η επιλογή αυτή αποτελεί σαφή παραδοχή ότι η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου εισέρχεται σε περίοδο πιο συγκρατημένης ανάπτυξης, καθώς αντιμετωπίζει εσωτερικές προκλήσεις όπως χαμηλή καταναλωτική εμπιστοσύνη, υψηλή ανεργία των νέων και πιέσεις από την κρίση στην αγορά ακινήτων, ενώ ταυτόχρονα επιδιώκει να αναδιαμορφώσει το παραγωγικό της μοντέλο.

Την ίδια στιγμή, το Πεκίνο επιχειρεί να ενισχύσει τη στρατηγική του θέση στον παγκόσμιο ανταγωνισμό, δίνοντας έμφαση στην τεχνολογική υπεροχή σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, οι κβαντικοί υπολογιστές και οι κρίσιμες πρώτες ύλες, ενώ παράλληλα αυξάνει τις αμυντικές δαπάνες και προωθεί τη μετάβαση σε νέους ενεργειακούς και βιομηχανικούς «κινητήρες» ανάπτυξης. Το νέο σχέδιο συνδυάζει δημοσιονομική στήριξη της οικονομίας, ενίσχυση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και πολιτικές για την αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης, υπογραμμίζοντας την προσπάθεια της κινεζικής ηγεσίας να διαχειριστεί μια πιο σύνθετη οικονομική πραγματικότητα χωρίς να εγκαταλείψει τις φιλοδοξίες της για τεχνολογική και γεωπολιτική ισχύ.

Κάθε Μάρτιο, οι ηγέτες της Κίνας συγκεντρώνονται στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού στο Πεκίνο για να ανακοινώσουν πόσο αναμένεται να αναπτυχθεί εκείνη τη χρονιά η οικονομία. Κατά κανόνα δεν υπάρχουν σοβαρές αλλαγές από χρόνο σε χρόνο. Χθες ωστόσο ήταν η πρώτη φορά εδώ και περισσότερο από τρεις δεκαετίες που το όριο τίθεται κάτω από το 5% και αποτελεί επίσημη παραδοχή ότι η χώρα βρίσκεται πλέον σε μια αργή πορεία ανάπτυξης. Η ανακοίνωση του στόχου ανάπτυξης παρακολουθείται στενά από τις χρηματοπιστωτικές αγορές, επειδή αποτυπώνει τις προσδοκίες των αξιωματούχων της χώρας, συμπεριλαμβανομένου του ηγέτη της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ. Σε ένα πολιτικό σύστημα που καθοδηγείται έντονα από τα ανώτερα επίπεδα εξουσίας, ο αριθμός αυτός μπορεί να δώσει ενδείξεις για τα σχέδια οικονομικής πολιτικής.

Ο χαμηλότερος στόχος ανάπτυξης είναι κάτι «που περίμεναν και γνωρίζουν οι αγορές και οι οικονομολόγοι τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό», σχολίασε η Ζονγκγιούαν Ζόι-Λιου, ερευνήτρια στο Council on Foreign Relations.

Εκτός από τον στόχο ανάπτυξης, η Κίνα ανακοίνωσε ότι το έλλειμμα του κεντρικού προϋπολογισμού θα είναι περίπου 4% του μεγέθους της οικονομίας, δηλαδή του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος, περίπου στο ίδιο επίπεδο με πέρυσι. Ο στόχος για το έλλειμμα καθορίζει την κατεύθυνση του δανεισμού της κεντρικής κυβέρνησης, κάτι που μπορεί να δώσει ενδείξεις για σχέδια δημοσιονομικής τόνωσης της οικονομίας. Ωστόσο, και οι περιφερειακές-τοπικές κυβερνήσεις δανείζονται επίσης σε μεγάλο βαθμό. Τους τελευταίους μήνες, πολλές επαρχίες και μεγάλες πόλεις της Κίνας ανακοίνωσαν τους δικούς τους στόχους ανάπτυξης για το 2026, οι οποίοι ήταν χαμηλότεροι από τους περσινούς. Αυτό τροφοδότησε εικασίες οικονομολόγων ότι ο εθνικός στόχος θα μπορούσε να πέσει κάτω από το 5% φέτος για πρώτη φορά από το 1991, σύμφωνα με ανάλυση της επενδυτικής τράπεζας Macquarie Group.

Η βελτίωση των οικονομικών προοπτικών απαιτεί ισχυρότερη εγχώρια κατανάλωση μαζί με μια στροφή προς αυτό που η κυβέρνηση αποκαλεί «υψηλής ποιότητας ανάπτυξη» σε προηγμένους τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, κάτι που ωστόσο θα απαιτούσε διαρθρωτικές αλλαγές.

Ο Άδωνις Γεωργιάδης ξεχνά ότι η κριτική στους υπουργούς είναι αυτονόητη πλευρά της δημοκρατίας. Όπως και η ελευθερία της έκφρασης την οποία ο ίδιος σαφώς περιφρονεί

Είμαι αρκετά μεγάλος για να θυμάμαι τι σήμαινε σάτιρα σε αυτή τη χώρα. Τον βιτριολικό τρόπο που στηλιτεύονταν πρωθυπουργοί και υπουργοί, ακόμη και του διαμετρήματος του Κωνσταντίνου Καραμανλή και του Ανδρέα Παπανδρέου. Τις γελοιογραφίες σε βάρος τους στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, τότε που τις διάβαζαν εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι, τις επιθεωρήσεις που τους σατίριζαν και τους γελοιοποιούσαν, τους δίσκους του Χάρρυ Κλυνν κ.λπ.. Θυμάμαι ότι τα έβλεπα και σκεφτόμουν, «πώς μπορούν μετά να περπατούν στον δρόμο», όταν έχουν δεχτεί τέτοια σάτιρα;

Όμως, μια χαρά μπορούσαν να βγαίνουν και να συνεχίζουν την πολιτική τους δράση και να μην επηρεάζονται. Όπως δεν ίδρωνε το αυτί τους όταν άκουγαν βαριούς πολιτικούς χαρακτηρισμούς από τους αντιπάλους τους ή έβλεπαν «ξύλινους τίτλους» που σχεδόν τους έβριζαν. «Εφιάλτη» είχε αποκαλέσει τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη ο Ανδρέας Παπανδρέου, και όμως δεν θυμάμαι ο πρώτος να έκανε μήνυση για εξύβριση.

Μάλιστα, όχι μόνο δεν είχαν κανένα πρόβλημα με το να είναι αντικείμενο σκληρής κριτικής ή σκληρής σάτιρας, ακόμη και εμφανώς κακόβουλης, αλλά πάντα ευχαριστούσαν τους γελοιογράφους.

Κάτι που δεν ισχύει στην περίπτωση του Άδωνι Γεωργιάδη -η σύγκριση εν πλήρει γνώσει της ασυμβατότητας των πολιτικών μεγεθών και ακριβώς προς ανάδειξη της διαφοράς και της παρακμής. Που δήλωσε ότι θα κάνει μήνυση και αγωγή σε βάρος του Λάκη Λαζόπουλου και του Mega Channel.

Και αυτό γιατί ο Λάκης Λαζόπουλος, ο καλλιτέχνης που καλύτερα από οποιονδήποτε άλλο συνεχίζει την παράδοση της ελληνικής πολιτικής σάτιρας στη χώρα, του έκανε κριτική. Με τον δικό του τρόπο. Αυτό που τον έχει κάνει έναν από τους δημοφιλέστερους καλλιτέχνες της χώρας μας. Με την ίδια αυστηρότητα που έχει μιλήσει ο Λαζόπουλος και για άλλους πολιτικούς.

Δηλαδή, ο Άδωνις Γεωργιάδης θεωρεί ποινικό αδίκημα τη σάτιρα και την κριτική. Και δεν αναγνωρίζει την ελευθερία της καλλιτεχνικής έκφρασης, – γιατί ο Λαζόπουλος πρώτα από όλα είναι ένας καλλιτέχνης.

Με τον ίδιο τρόπο που πριν από λίγες μέρες περίπου υποσχέθηκε ότι την επόμενη φορά που θα συναντήσει δυναμικές διαμαρτυρίες από συνδικαλιστές θα υποβάλει μηνύσεις.

Είναι σαφές ότι αυτές οι πρακτικές είναι επικίνδυνες, ιδίως εάν εκπροσωπούν την κυβερνητική γραμμή. Γιατί θέλουν να φιμώσουν φωνές και να επιβάλουν ότι θα ακούγεται μόνο το κυβερνητικό αφήγημα.

Η δημοκρατία ανασαίνει μόνο μέσα στην ελευθερία της έκφρασης και την ελευθερία της κριτικής. Ακόμη και όταν αυτή φτάνει σε «υπερβολές», έχει «σκληρή γλώσσα» για τα πολιτικά πρόσωπα, και καταφεύγει και στη σάτιρα.

Ιδίως όταν μιλάμε για «δημόσια πρόσωπα» και ανθρώπους που έχουν εξουσία. Γιατί ο Άδωνις Γεωργιάδης δεν  είναι «απλός πολίτης». Είναι υπουργός. Έχει εξουσία. Οι πράξεις του έχουν επιπτώσεις στις ζωές των ανθρώπων, συνολικά της κοινωνίας. Δεν είναι «ιδιωτικές υποθέσεις». Γι’ αυτό το λόγο και οφείλει να δέχεται την κριτική και την πολεμική και τη σάτιρα.

Σε τελική ανάλυση ελευθερία του λόγου δεν σημαίνει να λέμε πράγματα που αρέσουν στην εξουσία. Ελευθερία του λόγου σημαίνει να λέμε πράγματα που δεν αρέσουν την εξουσία, που τη θυμώνουν, που την κάνουν έξω φρενών.

Και ας μη γελιόμαστε. Ο Άδωνις Γεωργιάδης δεν αντιδρά έτσι επειδή «θίχτηκε», ούτε επειδή αισθάνθηκε «συκοφαντημένος». Αντιδρά έτσι γιατί ξέρει ότι αυτά που λέει ο Λαζόπουλος, τα λένε και οι πολίτες. Γιατί στα μάτια πολλών ανθρώπων είναι υπεύθυνος για τα προβλήματα του δημόσιου συστήματος υγείας. Γιατί δεν έχει ξεχαστεί η μακρά θητεία του στην Ακροδεξιά. Και επειδή τώρα έχει μπόλικη φιλοδοξία τον ενοχλεί να του «χαλάνε την εικόνα». Τον ενοχλεί που ο δημοφιλέστερος κωμικός τον σατιρίζει και αυτό γίνεται στο μεγαλύτερο τηλεοπτικό κανάλι της χώρας.

Μόνο που τι να κάνουμε; Έτσι είναι η δημοκρατία. Και εάν δεν του αρέσει η δημοκρατία και η ελευθερία της έκφρασης, τουλάχιστον ας βγει να το πει ευθέως.

Γιατί καλή η πλάκα, καλή η συμπεριφορά τρολ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που έχει επιλέξει, καλή η υπεράσπιση και εκμετάλλευση της χυδαίας «Ομάδας Αλήθειας», καλή η προσπάθεια να αποσπάσει από παντού «θετική δημοσιότητα» και να το παίζει θύμα της άδικης υποκινούμενης αντίδρασης των αριστερών και του «κομμουνιστικού κινδύνου», αλλά με κάποια πράγματα δεν παίζουμε. Ή τουλάχιστον, δεν θα έπρεπε να παίζουμε…

Σε τελική ανάλυση, ούτως ή άλλως, έχουμε το πρόβλημα του πώς η κρατική διαφήμιση και δαπάνη έχει χειραγωγηθεί με διάφορους τρόπους ώστε να διαμορφωθεί ένα φιλοκυβερνητικό «μηντιακό οικοσύστημα», με επίμονη αναπαραγωγή της κυβερνητικής προπαγάνδας και άφθονο λιβάνισμα στους κυβερνητικούς υπουργούς.

Εάν πρόκειται πλάι σε όλα αυτά τα προβλήματα να έχουμε να αντιμετωπίσουμε προληπτική λογοκρισία και διώξεις σε βάρος της ελεύθερης έκφρασης, ας το ξέρουμε. Μόνο που αυτό θα σημαίνει ότι δεν θα έχουμε ακριβώς δημοκρατία…

Πηγή: in.gr