Σύμφωνα με τον κορυφαίο Ρώσο διπλωμάτη, η Μόσχα θα χρησιμοποιήσει όλες τις δυνατότητές της, συμπεριλαμβανομένων των σχέσεών της με την Τεχεράνη, για να διασφαλίσει ότι το πρόβλημα στη Μέση Ανατολή «δεν θα κλιμακωθεί περαιτέρω και θα επιλυθεί».

ΜΟΣΧΑ, 3 Μαρτίου. /TASS/. Οι συνέπειες της επιθετικότητας κατά του Ιράν γίνονται αισθητές σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, με έναν πόλεμο να εκτυλίσσεται εκεί, δήλωσε ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ σε συνέντευξη Τύπου.

Σύμφωνα με τον κορυφαίο Ρώσο διπλωμάτη, δεν υπάρχουν στοιχεία ότι η Τεχεράνη εργάζεται πάνω σε πυρηνικά όπλα και είναι καιρός να ξεκινήσει μια σοβαρή συζήτηση σχετικά με το πώς βλέπουν οι Ηνωμένες Πολιτείες τον εαυτό τους σε αυτόν τον κόσμο και ποιον ρόλο αναθέτουν σε άλλες πυρηνικές δυνάμεις.

Το TASS συνόψισε τις βασικές δηλώσεις του Λαβρόφ.

Σχετικά με την επίθεση στο Ιράν

Οποιεσδήποτε ενέργειες που οδηγούν σε ανθρώπινους θανάτους στη Μέση Ανατολή πρέπει να σταματήσουν: «Ως πρώτο βήμα άνευ όρων, πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να σταματήσουμε οποιεσδήποτε ενέργειες που οδηγούν σε θύματα μεταξύ των αμάχων, είτε στο Ιράν, όπου περισσότερα από 150 κορίτσια σκοτώθηκαν σε επίθεση σε σχολείο, είτε σε οποιαδήποτε άλλη χώρα του Κόλπου. Τα φιλικά μας αραβικά κράτη υποφέρουν επίσης από την καταστροφή των πολιτικών υποδομών και, όπως έχω ήδη πει, πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να σταματήσουμε αυτές τις ενέργειες».

Οι συνέπειες της επιθετικότητας κατά του Ιράν «γίνονται αισθητές σε όλη την περιοχή, συμπεριλαμβανομένων των αραβικών χωρών, οι οποίες επίσης υφίστανται οικονομικό κόστος και θύματα μεταξύ των αμάχων».

Η Ρωσία καλεί όλες τις χώρες της Μέσης Ανατολής να σταματήσουν τις εχθροπραξίες: «Θεωρούμε απαραίτητο να ταχθούμε κατηγορηματικά και αποφασιστικά υπέρ της άμεσης παύσης των εχθροπραξιών». Κρίνοντας από τις δηλώσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ, σκοπεύουν να πολεμήσουν το Ιράν για όσο χρειαστεί: «ο απώτερος στόχος τους παραμένει άγνωστος».

Σχετικά με τον οικισμό στη Μέση Ανατολή

Η Ρωσία θα χρησιμοποιήσει όλες τις δυνατότητές της, συμπεριλαμβανομένων των σχέσεών της με το Ιράν, για να διασφαλίσει ότι το πρόβλημα στη Μέση Ανατολή «δεν θα κλιμακωθεί περαιτέρω και θα επιλυθεί». Μια διάσκεψη για τη Μέση Ανατολή, την οποία η Ρωσία προτείνει να διοργανώσει εδώ και χρόνια, «θα ήταν πολύ επίκαιρη» εν μέσω της κλιμάκωσης στην περιοχή.

Οι μηχανισμοί για την επίλυση της κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή μπορούν να είναι μόνο «πολιτικοί και διπλωματικοί».

Σχετικά με τις προοπτικές ίδρυσης παλαιστινιακού κράτους

Ακόμη και μια υποθετική πιθανότητα δημιουργίας ενός παλαιστινιακού κράτους εξασθενεί καθημερινά: «Το Κράτος του Ισραήλ ιδρύθηκε και είναι αρκετά ενεργό, όπως μπορείτε να δείτε, αλλά δεν υπάρχει παλαιστινιακό κράτος, και ακόμη και μια υποθετική πιθανότητα δημιουργίας ενός εξασθενεί μέρα με τη μέρα».

Η παραμέληση των ψηφισμάτων του ΟΗΕ σχετικά με την ίδρυση ενός παλαιστινιακού κράτους «δεν μπορεί παρά να προκαλέσει τη σοβαρότερη ανησυχία».

Σχετικά με τις φερόμενες εργασίες του Ιράν για την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων

Δεν υπάρχουν ακόμη στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι η Τεχεράνη αναπτύσσει πυρηνικά όπλα: «Δεν βλέπουμε ακόμη κανένα στοιχείο που να αποδεικνύει ότι το Ιράν έχει αναπτύξει πυρηνικά όπλα. Εν τω μεταξύ, τέτοιες κατηγορίες ήταν η κύρια, αν όχι η μόνη, δικαιολογία για τον πόλεμο».

Υπάρχει πλέον άμεση επιβεβαίωση από την ΙΑΕΑ και τις επαγγελματικές αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες ότι το Ιράν «δεν έχει κατασκευάσει ούτε έχει επιχειρήσει να κατασκευάσει πυρηνικά όπλα».

Ο ειδικός προεδρικός απεσταλμένος των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, δήλωσε ότι οι συνομιλίες με το Ιράν απέτυχαν λόγω της πρόθεσης της Τεχεράνης να εμπλουτίσει ουράνιο, αλλά αυτό είναι αναφαίρετο δικαίωμα του Ιράν: «Το δικαίωμα εμπλουτισμού ουρανίου για ειρηνικές χρήσεις της πυρηνικής ενέργειας είναι αναφαίρετο». Εάν η απροθυμία του Ιράν να εγκαταλείψει τον εμπλουτισμό ουρανίου ήταν η αιτία της επιθετικότητας εναντίον του, αυτό «εγείρει πολλά ερωτήματα».

Η επιθετικότητα κατά του Ιράν μπορεί να «ωθήσει όχι μόνο την Τεχεράνη, αλλά και άλλες χώρες, να αναπτύξουν πυρηνικά όπλα». Δεν είναι «πολύ ρεαλιστικό» να απαιτήσουμε από το Ιράν «να είναι το μόνο στον κόσμο» που θα παραιτηθεί από το δικαίωμα εμπλουτισμού ουρανίου.

Σχετικά με πιθανές κυρώσεις κατά των ΗΠΑ

Δεν μπορούν να αναμένονται κυρώσεις κατά των Ηνωμένων Πολιτειών λόγω της κατάστασης στο Ιράν από καμία χώρα. Κανείς δεν θα τολμήσει να επιβάλει κυρώσεις στις ΗΠΑ εν μέσω των εξελίξεων γύρω από το Ιράν: «Οι συνάδελφοί σας έχουν επανειλημμένα ρωτήσει δημόσια σχετικά».

Σχετικά με την ευθύνη των πυρηνικών δυνάμεων

Η απειλή για την παγκόσμια πυρηνική ασφάλεια επιδεινώνεται και αυξάνεται σε συνδυασμό με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή: «Η απειλή εντείνεται, θα έλεγα, αυξάνεται».

«Οι κίνδυνοι ότι το πρόβλημα του πυρηνικού πολλαπλασιασμού μπορεί να ξεφύγει από τον έλεγχο αυξάνονται.»

Η Ρωσία «θα συνεχίσει να τηρεί τις αρχές της μη διάδοσης των πυρηνικών όπλων» και θα αντιταχθεί κατηγορηματικά σε οποιεσδήποτε ενέργειες που θα μπορούσαν να «προκαλέσουν μια κούρσα πυρηνικών εξοπλισμών».

Η πρωτοβουλία του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν να συγκαλέσει σύνοδο κορυφής των πέντε μόνιμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ (Ρωσία, Κίνα, Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο και Γαλλία) «είναι απολύτως έγκυρη»: «Μια συζήτηση έχει καθυστερήσει πολύ».

Η Μόσχα ήλπιζε ότι η Ουάσινγκτον θα ήταν έτοιμη για μια συνάντηση των «πεντά πυρηνικών»: «Ελπίζω ότι η κυβέρνηση [του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ] Τραμπ το αναγνωρίζει αυτό και θα είναι έτοιμη για μια τόσο σοβαρή συζήτηση».

«Δεν έχω καμία αμφιβολία ότι μια ολοκληρωμένη συζήτηση επί της αρχής σχετικά με το πώς οι Ηνωμένες Πολιτείες βλέπουν τον κόσμο και πώς βλέπουν τον εαυτό τους σε αυτόν τον κόσμο ή ποιον ρόλο έχουν αναθέσει στους άλλους εκκρεμεί ακόμη. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τις πυρηνικές δυνάμεις για ορισμένους λόγους».

Οι δηλώσεις του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν σχετικά με την υπεράσπιση των συμφερόντων της χώρας μέσω πυρηνικών όπλων θα προκαλέσουν έντονες συζητήσεις: «Είμαι βέβαιος ότι θα ακολουθήσουν σχόλια από διάφορους πολιτικούς, ακαδημαϊκούς και κυβερνητικούς κύκλους».

Σχετικά με τον ουκρανικό οικισμό

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ παραδέχτηκε ότι «οι πραγματικότητες που έχουν διαμορφωθεί επί τόπου» πρέπει να ληφθούν υπόψη «ως μέρος της διευθέτησης».

Οι πραγματικότητες στην ουκρανική σύγκρουση «δεν είναι εδαφικό ζήτημα», αυτές οι πραγματικότητες αφορούν τις απόψεις των ανθρώπων που ζουν στα εδάφη: «Οι άνθρωποι που ζουν σε αυτά τα εδάφη εξέφρασαν τις απόψεις τους σε δημοψηφίσματα σχετικά με το πώς θέλουν να διαμορφώσουν περαιτέρω το πεπρωμένο τους - ως μέρος της Ρωσίας. Υπό αυτή την έννοια, υπάρχει ένα εδαφικό ζήτημα. Πρέπει να ξεκινήσουμε από τον λαό».

Η κυβέρνηση Τραμπ «δεν απομακρύνεται» από τις συμφωνίες που επιτεύχθηκαν στο Άνκορατζ.

Οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν να επιβάλουν εγγυήσεις ασφαλείας στο τρέχον καθεστώς του Κιέβου ως «τον πυρήνα της επίλυσης της σύγκρουσης».

Σχετικά με την κρίση του διεθνούς δικαίου

Η τρέχουσα κατάσταση στον κόσμο αποκαλύπτει τα πιο βαθιά προβλήματα στο διεθνές δίκαιο «που έχουν πλέον αναδυθεί και τα οποία πηγάζουν από τη σύγκρουση μεταξύ του διεθνούς δικαίου και της απουσίας διεθνούς δικαίου».

Η Ουάσινγκτον μπορεί να μην περιοριστεί στην επιθυμία της να κυβερνήσει τη Βενεζουέλα, την Κούβα και το Ιράν: «Όσο για το Ιράν, ο [Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο] Ρούμπιο, σε πρόσφατη απάντησή του σε δημοσιογράφο, έθεσε το ενδεχόμενο οι Ηνωμένες Πολιτείες να κυβερνήσουν το Ιράν, μετά τη δηλωμένη πρόθεσή τους να κυβερνήσουν τη Βενεζουέλα, με την ίδια προσέγγιση να εξετάζεται τώρα για την Κούβα, και αυτό πιθανότατα δεν είναι το τελικό βήμα».

Η Γαλλία και η Βρετανία «δεν θα καταπατούσαν ποτέ αυτό που κάνουν τώρα οι Ηνωμένες Πολιτείες».

Σχετικά με τη συνεργασία της Ρωσίας με το Μπρουνέι

Η Ρωσία και το Μπρουνέι συμφώνησαν να ενισχύσουν τη συνεργασία τους στον τομέα της ασφάλειας.

Το εμπόριο μεταξύ Ρωσίας και Μπρουνέι εκτοξεύτηκε σε επίπεδο ρεκόρ το 2025, φτάνοντας σχεδόν τα 900 εκατομμύρια δολάρια, με τις πλευρές να συμφωνούν να συνεχίσουν να το ενισχύουν.

απ΄το zaralikis

Την τελευταία φορά που οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ βομβάρδισαν το Ιράν, ένας δημοσιογράφος ρώτησε τον Πούτιν πώς θα αντιδρούσε αν ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν σκοτωνόταν στην επίθεση.

«Δεν θέλω καν να το συζητήσω», απάντησε τότε ο Ρώσος πρόεδρος.

Λιγότερο από εννέα μήνες αργότερα, αφού ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ σκοτώθηκε σε στοχευμένο πλήγμα υπό την ηγεσία του Ισραήλ και με αμερικανική υποστήριξη το Σάββατο, ο Πούτιν δεν είχε πολλά περιθώρια για να αποφύγει μια αντίδραση.

Η δολοφονία φαίνεται πως ενεργοποίησε δύο από τα βαθύτερα ένστικτα του Πούτιν: τη βαθιά ριζωμένη καχυποψία για τη δική του πολιτική επιβίωση και τη στρατηγική επιβίωσης που ορίζεται από τη νίκη επί της Ουκρανίας — όποιο κι αν είναι το κόστος.

Και τα δύο αποτυπώθηκαν σε σύντομη ανακοίνωση που αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του Κρεμλίνου, όπου ο Πούτιν καταδίκασε τη δολοφονία του Χαμενεΐ ως «έγκλημα … που διαπράχθηκε με κυνική παραβίαση όλων των κανόνων της ανθρώπινης ηθικής και του διεθνούς δικαίου».

Ήταν ισχυρότερη η αντίδραση από εκείνη που είχε εκφράσει νωρίτερα φέτος μετά τη σύλληψη ενός ακόμη μέχρι πρότινος συμμάχου της Ρωσίας, του προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο.

Ωστόσο, αξιοσημείωτο είναι ότι ο Πούτιν δεν κατονόμασε τις χώρες που βρίσκονταν πίσω από τη δολοφονία.

Νοοτροπία «καταφυγίου»

Στους ρωσικούς κύκλους, ο θάνατος του Χαμενεΐ προκάλεσε συγκρίσεις με την πτώση ενός άλλου αυταρχικού ηγέτη.

Τα πλάνα, τραβηγμένα με κινητό τηλέφωνο, που έδειχναν τον Μουαμάρ Καντάφι να ξυλοκοπείται μέχρι θανάτου μετά την επέμβαση του NATO το 2011, άφησαν τον Πούτιν «έξαλλο», σύμφωνα με τον καλά διασυνδεδεμένο Ρώσο δημοσιογράφο Μιχαήλ Ζίγκαρ.

«Έδειξαν σε όλο τον κόσμο πώς τον σκότωσαν, καλυμμένο με αίματα», είχε δηλώσει τότε ο Πούτιν, εμφανώς οργισμένος, σε τηλεοπτική συνέντευξη Τύπου. «Αυτό είναι δημοκρατία;»

Τον Μάιο του 2012, λίγο μετά την ανατροπή του Καντάφι, ο Πούτιν επέστρεψε στην προεδρία έπειτα από τη θητεία του ως πρωθυπουργού. Ανέλαβε καθήκοντα με εμφανή αποστολή να απομακρυνθεί από τη Δύση και να εξαλείψει την εσωτερική αντιπολίτευση, την οποία κατηγορούσε ότι επιδιώκει αλλαγή καθεστώτος σε συνεργασία με τους εχθρούς της Ρωσίας.

Με το πέρασμα των χρόνων, ο Πούτιν βυθίστηκε σε ολοένα μεγαλύτερη απομόνωση.

Κατά την πανδημία, ξένοι αξιωματούχοι αλλά και Ρώσοι κρατικοί λειτουργοί υποχρεώνονταν να διατηρούν απόσταση αρκετών μέτρων από τον Ρώσο πρόεδρο. Οι επαφές με το κοινό ήταν — και παραμένουν — αυστηρά σκηνοθετημένες.

Ο εκλιπών ηγέτης της ρωσικής αντιπολίτευσης Αλεξέι Ναβάλνι τον αποκαλούσε χαρακτηριστικά «παππού σε καταφύγιο». Και αυτό διότι ισχυριζόταν πως ο Πούτιν είχε ένα πολυτελές παλάτι που περιλάμβανε δίκτυο σηράγγων σκαμμένων 50 μέτρα κάτω από τη γη.

«Θα μας σκοτώσουν»

Οι πρόσφατες εξελίξεις ενίσχυσαν περαιτέρω την καχυποψία του Πούτιν.

Η ανατροπή δύο συμμάχων της Ρωσίας — του Μαδούρο και του Χαμενεΐ — σε σύντομο χρονικό διάστημα οδήγησε ορισμένους φιλοκρεμλινικούς σχολιαστές να παραβιάσουν έναν άτυπο κανόνα από την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο: να αποφεύγουν την ανοιχτή κριτική προς τις ΗΠΑ ή τον πρόεδρό τους.

Πρωτοστατώντας, ο πρώην πρόεδρος της Ρωσίας Ντμίτρι Μεντβέντεφ έγραψε ότι η αμερικανική επίθεση στο Ιράν αποκάλυψε τα «αληθινά χρώματα» του Τραμπ.

Ο τηλεοπτικός παρουσιαστής και προπαγανδιστής Βλαντίμιρ Σολοβιόφ κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι συμπεριφέρονται «σαν αρπακτικό», χρησιμοποιώντας τη διπλωματία για να παρασύρουν «το θήραμά τους ώστε να χαλαρώσει την άμυνά του πριν βυθίσουν τα δόντια τους στον λαιμό του».

Ο ιδεολόγος του υπερεθνικισμού Αλεξάντρ Ντούγκιν προειδοποίησε ότι η Ουάσινγκτον ίσως σχεδιάζει να κάνει το ίδιο και στη Ρωσία.

Το βλέμμα στο έπαθλο

Το Κρεμλίνο, αντίθετα, υιοθέτησε πιο διπλωματικό τόνο.

Μία ημέρα μετά την καταδίκη της δολοφονίας Χαμενεΐ από τον Πούτιν, ο εκπρόσωπός του Ντμίτρι Πεσκόφ εξέφρασε «βαθιά απογοήτευση» για την αποτυχία των συνομιλιών ΗΠΑ–Ιράν, αλλά και «βαθιά εκτίμηση» για τις αμερικανικές προσπάθειες διαμεσολάβησης για ειρήνη στην Ουκρανία.

Το μήνυμα ήταν σαφές: ο Πούτιν δεν πρόκειται να αφήσει τα συναισθήματά του για το Ιράν να παρεμποδίσουν τους στόχους του στην Ουκρανία.

«Το ισχυρότερο όπλο του σε αυτή τη σύγκρουση ήταν η προθυμία και η ικανότητα της κυβέρνησης Τραμπ να ασκήσει πίεση στους Ουκρανούς και στους Ευρωπαίους», δήλωσε ο Σαμ Γκριν, καθηγητής ρωσικής πολιτικής στο King’s College London.

Όποια κι αν είναι τα προσωπικά συναισθήματα του Ρώσου προέδρου, οι πράξεις του δείχνουν πραγματισμό. Ο Πούτιν «δεν πρόκειται να διακινδυνεύσει την προσωπική του ασφάλεια, την ασφάλεια του καθεστώτος του ή το όραμά του για τη ρωσική εθνική ασφάλεια για να εκτεθεί βοηθώντας τους Ιρανούς, τους Βορειοκορεάτες, τους Κινέζους ή οποιονδήποτε άλλο», είπε ο Γκριν.

Για τη Μόσχα, η κρίση στο Ιράν έχει και ορισμένα οφέλη: πιθανή άνοδος των τιμών του πετρελαίου, διαφωνίες μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ για τη διαχείριση των συνεπειών και μια Ουάσινγκτον αποσπασμένη από τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Επιπλέον, ο Πούτιν διαθέτει έναν αποτρεπτικό παράγοντα που ούτε ο Καντάφι ούτε ο Χαμενεΐ είχαν: το μεγαλύτερο πυρηνικό οπλοστάσιο στον κόσμο.

Ωστόσο, τα πυρηνικά όπλα δεν προσφέρουν προστασία απέναντι σε εσωτερικές απειλές. Αν η πτώση ισχυρών συμμάχων οξύνει τους φόβους του Πούτιν, αυτοί πιθανότατα θα εστιάζονται λιγότερο σε πυραύλους του ΝΑΤΟ και περισσότερο σε ίντριγκες εντός του ίδιου του καθεστώτος.

Ο Ρώσος πρόεδρος γνωρίζει καλά ότι οι ηγέτες που συγκεντρώνουν τόση εξουσία και για τόσο μεγάλο διάστημα τείνουν να εγκαταλείπουν την εξουσία με έναν από δύο τρόπους:

«Είτε υπό σύλληψη είτε μέσα σε φέρετρο».

Ωραία, καλοχυλωμένη και απίθανα αρωματική αυτή η φασολάδα. Με φρέσκα κρεμμυδάκια, μάραθο και μπόλικο δυόσμο.