Τρία χρόνια μετά τον παροπλισμό των διαστημικών λεωφορείων, η NASA είναι σχεδόν έτοιμη να εκτοξεύσει το νέο σκάφος Orion, σχεδιασμένο να μεταφέρει τους Aμερικανούς πέρα από τη Σελήνη και τελικά στον Άρη. 

Όμως η δοκιμαστική, μη επανδρωμένη πτήση αναβλήθηκε την Πέμπτη λόγω προβλημάτων σε βαλβίδες των προωστήρων. 

Τοποθετημένο στην κορυφή ενός πυραύλου βαρέων-βαρών Delta ΙV, το Orion παραμένει τώρα στην εξέδρα εκτόξευσης του Ακρωτηρίου Κανάβεραλ. 

Λίγο πριν το κλείσιμο του παράθυρου εκτόξευσης στις 16.44 ώρα Ελλάδας, οι τεχνικοί της NASA δεν είχαν ακόμα καταφέρει να λύσουν το πρόλημα στις βαλβίδες των δεξαμενών υδρογόνου.

Η επόμενη ευκαιρία εκτόξευσης ξεκινά λίγο μετά τις 14.00 ώρα Ελλάδας την Παρασκευή.

Στις 4,5 ώρες που θα διαρκέσει η αποστολή, η κάψουλα θα θα πραγματοποιήσει δύο περιφορές από τη Γη και θα φτάσει σε ύψος 5.800 χιλιομέτρων, 15 φορές μεγαλύτερο από το ύψος στο οποίο κινείται ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός.

Καλλιτεχνική απεικόνιση του Orion με τους ηλιακούς συλλέκτες ανοιχτούς (NASA)

Στη συνέχεια το Orion θα εισέλθει στην ατμόσφαιρα με ταχύτητα 32.000 χιλιομέτρων την ώρα, ανεβάζοντας τη θερμοκρασία της θερμικής ασπίδας του στους 2.200 βαθμούς Κελσίου. Τελικά θα πέσει με αλεξίπτωτα στον Ειρηνικό, περίπου 800 χιλιόμετρα από τις αμερικανικές ακτές, και θα συλλεχθεί από σκάφη του αμερικανικού ναυτικού.

Δοκιμή διά πυρός: Animation της NASA εξηγεί τις βασικές παραμέτρους της αποστολής

To Orion μπορεί να θυμίζει τις κάψουλες του προγράμματος Apollo τη δεκαετία του 1970, φέρει όμως πιο προηγμένα συστήματα, όπως βελτιωμένη θερμική ασπίδα και χειριστήρια που αναπτύχθηκαν αρχικά για το Boeing 787 Dreamliner. Βασικός εργολάβος για την κάψουλα, η οποία έχει πέντε μέτρα διάμετρο και θα προσφέρει τέσσερις με έξι θέσεις, είναι η Lockheed Martin.

Και ευρωπαίος εργολάβος για το νέο όχημα της NASA

Ο σχεδιασμός του Orion ξεκίνησε το 2004 επί προεδρίας Τζορτζ Μπους, στο πλαίσιο του προγράμματος Constellation για την επιστροφή των Aμερικανών στη Σελήνη. Όταν ο νέος πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα ακύρωσε τα σχέδια του προκατόχου του, το Orion παρέμεινε αλλά ο προορισμός άλλαξε: η NASA πρώτα θα πραγματοποιήσει μια επανδρωμένη αποστολή σε αστεροειδή και αργότερα, πιθανώς τη δεκαετία του 2030, θα προχωρήσει στην πρώτη επανδρωμένη αποστολή στον Άρη.

Μελλοντικά η κάψουλα θα εκτοξεύεται με τον πύραυλο SLS («Σύστημα Διαστημικών Εκτοξεύσεων») ο οποίος θα είναι ο ισχυρότερος που έχει κατασκευαστεί ποτέ. Η ανάπτυξή του δεν έχει ολοκληρωθεί.

Η επόμενη δοκιμαστική πτήση του Orion, και αυτή χωρίς πλήρωμα, προγραμματίζεται για το 2017. Η κάψουλα θα περάσει πίσω από τη Σελήνη πριν επιστρέψει τη Γη. 

Οι εικόνες μοιάζουν εξωπραγματικές, πλησιάζουν το όριο του ασύλληπτου: αμερικανοί ερευνητές παρουσιάζουν την πιο γρήγορη κάμερα του κόσμου, μια κάμερα πιο γρήγορη και από τη σκιά της. Καταγράφει 100 δισεκατομμύρια καρέ το δευτερόλεπτο, και μπορεί να βλέπει το ίδιο το φως να κινείται.

Το 2011, ερευνητές του MIT είχαν παρουσιάσει ένα σύστημα με το οποίο κατέγραψαν έναν παλμό φωτός να κινείται μέσα σε ένα πλαστικό μπουκάλι. Όμως το άκρως θεαματικό βίντεο βασιζόταν σε ένα τρικ: δημιουργήθηκε από το συνδυασμό εικόνων από πολλές επαναλήψεις του πειράματος. 

Το εξωπραγματικό βίντεο που είχαν παρουσιάσει το 2011 ερευνητές του MIT

Η κάμερα του Πανεπιστημίου της Ουάσινγκτον στο Σεντ Λούις ξεπερνά αυτόν τον περιορισμό, καθώς καταγράφει οπτικά φαινόμενα με μία μόνο λήψη.

Η κάμερα, η οποία φιγουράρει στο εξώφυλλο του κορυφαίου περιοδικού Nature, είδε παλμούς φωτός λέιζερ να κινούνται μέσα σε διάφορα μέσα, να ανακλώνται πάνω σε εμπόδια και να ενεργοποιούν φθορίζουσες χρωστικές στο δοκιμαστικό σωλήνα.

Παλμός λέιζερ πέφτει σε δοκιμαστικό σωλήνα και διεγείρει φθορίζουσες χρωστικές (Πηγή: Liang Gao et al. / Nature)

«Για πρώτη φορά, μπορούμε να δούμε παλμούς φωτός εν κινήσει» καμαρώνει ο Λιχόνγκ Ουάνγκ, καθηγητής Βιοϊατρικής Μηχανικής και επικεφαλής τηςμελέτης.

Ο ερευνητής υπενθυμίζει ότι κάθε σημαντική πρόοδος στην τεχνολογία απεικόνισης τείνει να οδηγεί σε νέες σημαντικές ανακαλύψεις. Η νέα κάμερα θα μπορούσε για παράδειγμα να συνδέεται σε μικροσκόπια και τηλεσκόπια, προβλέπει.

Το σύστημα ονομάστηκε «συμπιεσμένη υπερταχεία φωτογράφιση» ή CUP. Είναι μια σειρά συσκευών με εντελώς διαφορετικό τρόπο λειτουργίας σε σχέση με τις συμβατικές φωτογραφικές μηχανές. Το εισερχόμενο φως περνά μέσα από μια κυλινδρική διάταξη και φτάνει σε μια συσκευή σε μέγεθος κέρματος, καλυμμένη από ένα εκατομμύριο μικροσκοπικούς καθρέπτες με επιφάνεια επτά τετραγωνικών μικρομέτρων. Τα κάτοπτρα αυτά κωδικοποιούν την εικόνα και στη συνέχεια ανακλούν τα εισερχόμενα φωτόνια σε ένα σύστημα που ονομάζεται streak camera και καταγράφει τη μεταβολή της έντασης του φωτός στην πορεία του χρόνου.

Παλμοί φωτός κινούνται με διαφορετική ταχύτητα στον αέρα και σε μια ρητίνη (Πηγή: Liang Gao et al. / Nature)

Η όλη διαδικασία επαλαναμβάνεται κάθε 5 νανοδευτερόλεπτα, ή 100 δισεκατομμύρια φορές το δευτερόλεπτο. Τα ψηφιακά δεδομένα που συγκεντρώνονται διοχετεύονται σε αλγορίθμους που αναλαμβάνουν να δημιουργήσουν κάθε καρέ του τελικού βίντεο.

Η νέα τεχνολογία, λένε οι ερευνητές, θα είχε σημαντικές εφαρμογές σε βιοϊατρικές μελέτες, καθώς μπορεί να παρακολουθήσει τη λειτουργία φθορίζοντων μορίων που χρησιμοποιούνται σε πειράματα ως δείκτες.

Στην εγκληματολογία, η νέα κάμερα θα μπορούσε να αναπαράγει τη διαδρομή που ακολούθησε μια σφαίρα μέχρι να συναντήσει το σώμα του θύματος, πιστεύει η ερευνητική ομάδα.

Επιπλέον, παρόμοια συστήματα θα μπορούσαν να συνδεθούν σε τηλεσκόπια, όπως το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, για να καταγράφουν την εξέλιξη ετοιμοθάνατων άστρων που εκρήγνυνται σε σουπερνόβα.

Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι τα ανθρώπινα μάτια βλέπουν για πρώτη φορά το φως να ταξιδεύει.