ενημέρωση 4:23, 23 October, 2026

Καγιανάς, το αγαπημένο καλοκαιρινό πιάτο με 3 επιλογές

Κηφισιώτικος, φιλοευρωπαϊκός, πικάντικος

Υλικά 
8-10 ντοματάκια ή 3 -5 μέτριες ντομάτες, 3 -4 αυγά (ανάλογα), αλάτι, πιπέρι, ελαιόλαδο, ψιλοκομμένος μαϊντανός ή ρίγανη ή θυμάρι και φέτα για γαρνίρισμα, 1 μικρή καυτερή πιπεριά ή τσίλι.

Πως το φτιάχνουμε

Κηφισιώτικος Περνάμε τις ντομάτες από το μπλέντερ και ρίχνουμε το ελαιόλαδο σε βαθύ τηγάνι. Mόλις κάψει, ρίχνουμε την ντομάτα, χαμηλώνουμε τη φωτιά, ανακατεύουμε και αφήνουμε να σιγοβράσει (8’-10’) μέχρι να φύγουν τα υγρά Xτυπάμε καλά τα αυγά, τα ρίχνουμε στο τηγάνι και αλατοπιπερώνουμε. Aνακατεύουμε σιγά-σιγά μέχρι να δέσουν όλα τα υλικά και να ψηθούν τα αυγά. Aποσύρουμε το τηγάνι από τη φωτιά, πασπαλίζουμε με μαϊντανό ή ρίγανη ή θυμάρι, γαρνίρουμε με φέτα και σερβίρουμε αμέσως.

Φιλοευρωπαικός Κόβουμε τα ντοματάκια στα τέσσερα. Ζεσταίνουμε το ελαιόλαδο σε ένα αντικολλητικό τηγάνι, ρίχνουμε τα ντοματάκια, αλατοπιπερώνουμε και σοτάρουμε για 2-3΄μέχρι να μαλακώσουν χωρίς να χάσουν το σχήμα τους. Χτυπάμε ελαφρά τα αυγά, πασπαλίζουμε με μαϊντανό τα ντοματάκια και ρίχνουμε τα αυγά. Κουνάμε το τηγάνι ώστε να πάει παντού το μείγμα. Μόλις ψηθούν τα αυγά αποσύρουμε από την φωτιά και διπλώνουμε την ομελέτα (όπως Ισπανία) και σερβίρουμε.

Πικάντικος Κόβουμε σε ροδέλες το τσίλι και το καθαρίζουμε από τα σπόρια, κόβουμε τις ντομάτες με την φλούδα σε μικρά κυβάκια. Ρίχνουμε το ελαιόλαδο στο τηγάνι και μόλις ζεσταθεί σοτάρουμε τις πιπεριές ( αν θέλουμε εδώ σοτάρουμε και μερικές ροδέλες κρεμμύδι) και μετά προσθέτουμε τις ντομάτες. Μαγειρεύουμε μέχρι να εξατμιστούν τα υγρά τους( 10’). Στο μεταξύ χτυπάμε τα αυγά και αλατοπιπερώνουμε. Χαμηλώνουμε τη θερμοκρασία και ρίχνουμε τα αυγά. Κουνάμε και ανακατεύουμε ώστε να απλωθούν καλά.

Μόλις γίνουν τα αυγά (προσοχή να μην παραψηθούν και πάρουν καφέ χρώμα ) γαρνίρουμε με φέτα και σερβίρουμε αμέσως με φρυγανισμένο ψωμί. 

Παγωτό γιαούρτι με βύσσινο

Υπέροχο παγωτό με πραγματικό γιαούρτι και μαρμελάδα βύσσινο. Ακαταμάχητος συνδυασμός και πλούσια γεύση. Ολα με φυσικά υλικά και χωρίς ίχνος συντηρητικών!

Δόση : 750 ml περίπου 

Βαθμός δυσκολίας : εύκολο

Υλικά

  • 350 ml γάλα φρέσκο πλήρες,
  • 100 ml κρεμα γάλακτος 35% λιπαρά,
  • 150 gr γιαούρτι στραγγιστό 2% λιπαρά,
  • 110 gr ζάχαρη απο ζαχαροκάλαμο ραφιναρισμένη (λευκή),
  • 1/3 κ.γ. φλούδα λεμονιού αποξηραμένη και τριμμένη,
  • 3 κ.σ. μαρμελάδα βύσσινο*.

Για μια ακόμη φορά θα υπενθυμίσω οτι τα υλικά που θα χρησιμοποιήσετε θα πρέπει να είναι αρίστης ποιότητας! 
Βάλτε το γάλα σε ενα κατσαρολάκι και βάλτε το στην φωτιά. Μόλις ζεσταθεί, προσθέστε την ζάχαρη και το ξύσμα λεμονιού. Ανακατέψτε μέχρι να διαλυθεί η ζάχαρη και θερμάνετε μέχρι τους 80°C. Κατεβάστε απο την φωτιά και αφήστε το να κρυώσει. Βάλτε το μίγμα στο χαμηλότερο σημείο στο ψυγείο, μαζί με το γιαούρτι και την κρέμα γάλακτος και αφήστε το να σταθεί για 3 ώρες.

Αναμείξτε το μίγμα του γάλακτος με το γιαούρτι και προσθέστε την κρέμα γάλακτος, χτυπημένη σε παχύρρευστη μορφή (σαν γιαούρτι). Ενεργοποιήστε την παγωτομηχανή και ρίξτε μέσα το μίγμα. Οταν το παγωτό αποκτήσει την επιθυμητή σύσταση βάλτε το στο σκεύος στο οποίο θα το διατηρήσετε, εναλλάσοντας με κουταλιές απο την μαρμελάδα βύσσινο.

Αφήστε το να σταθεί στον καταψύκτη για τουλάχιστον ενα δίωρο πρίν το καταναλώσετε. Πρίν σερβίρετε το παγωτό, αφήστε το να σταθεί για 20 λεπτά στο ψυγείο (συντήρηση).

Για την παρασκευή της μαρμελάδας βύσσινο, μπορείτε να ανατρέξετε στην συνταγή για την μαρμελάδα βύσσινο με κεράσι.

Καύσωνας: τι πρέπει να προσέχουμε

Γράφει η Δρ. Αναστασία Μοσχοβάκη

ΥΠΟΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΘΕΡΜΟΠΛΗΞΙΑ: ΣΥΝΗΘΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΤΑ ΤΙΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥΣ ΚΑΥΣΩΝΑ

Η θερμοπληξία, οι ηλεκτρολυτικές διαταραχές, η υπόταση,  είναι τα πιο συνήθη προβλήματα που αντιμετωπίζει ειδικός παθολόγος κατά τις ημέρες καύσωνα και συνδέονται άμεσα με αυτόν. Ομάδες υψηλού κινδύνου είναι οι πάσχοντες από γενικευμένες δερματικές νόσους, οι νεφροπαθείς, οι καρδιοπαθείς, οι πάσχοντες από ελάττωση της αιματικής ροής του σώματος, τα άτομα που κάνουν κακή διατροφή, οι πάσχοντες από υπόταση, οι πάσχοντες από νοσήματα που διαταράσσουν τους μηχανισμούς της δίψας και τους ομοιοστατικούς μηχανισμούς του σώματος, τα μωρά, οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες, οι αθλητές. Συνήθη φάρμακα και ουσίες που επηρεάζουν τους ομοιοστατικούς μηχανισμούς του σώματος είναι:

*    Τα  αντιχολινεργικά φάρμακα

*    Τα ανιισταμινικά  φάρμακα

*    Οι φαινοθειαζίνες

*    Τα αντικαταθλιπτικά

*    Τα αγγειοσυσπαστικά

*    Οι β αδρενεργικοί αναστολείς

*    Τα ναρκωτικά

*    Το αλκοόλ

Α. ΘΕΡΜΟΠΛΗΞΙΑ

Η θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος ελέγχεται από τον υποθάλαμο του εγκεφάλου στον οποίο βρίσκονται τα θερμορυθμιστικά κέντρα. Το θερμορυθμιστικό κέντρο στο φυσιολογικό άτομο, διατηρεί την θερμοκρασία του σώματος σταθερή, παρά τις περιβαλλοντικές αλλαγές, διότι εξισορροπεί τις διαταραχές θερμοκρασίας που μπορεί να προκύψουν από την μεταβολική δραστηριότητα του σώματος και την διακύμανση της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος. Η ομοιοστατική αυτή λειτουργία του σώματος είναι πολύ σημαντική και η εφίδρωση, η περιφερική αγγειοδιαστολή και η δίψα είναι σημαντικοί συντελεστές του συστήματος ομοιόστασης του οργανισμού.

Η παθολογική αδυναμία του σώματος να αποβάλλει την πλεονάζουσα θερμότητα κατά την διάρκεια υψηλών περιβαλλοντικών θερμοκρασιών, λόγω  ανεπάρκειας των ομοιοστατικού μηχανισμού του οργανισμού, προκαλεί μια σειρά από συμπτώματα: Ατονία, ζάλη, αδυναμία, κράμπες, σύγχυση, ναυτία, εμετό, λιποθυμία, πονοκέφαλο,  εγκεφαλική δυσλειτουργία, διαταραχές ούρων. Όταν η ομοιοστατική λειτουργία διαταράσσεται σε μεγάλο βαθμό, εμφανίζεται θερμοπληξία με πυρετό,  σοβαρές βλάβες στην λειτουργία της καρδιάς, των πνευμόνων, του εγκεφάλου, του ήπατος και των νεφρών, κατάσταση που μπορεί να αποβεί μοιραία για τον πάσχοντα, χωρίς την παροχή άμεσης ιατρικής βοήθειας.

Β. ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

Το νάτριο και το κάλιο είναι οι πιο βασικοί ηλεκτρολύτες του οργανισμού που λαμβάνουμε με τα τρόφιμα.  Η διατήρηση της φυσιολογικής συγκέντρωσης των ηλεκτρολυτών είναι απαραίτητη για τη σωστή λειτουργία των κυττάρων του σώματός μας, άρα κατ’ επέκταση και των οργάνων μας. Με την εφίδρωση που κινητοποιείται έντονα κατά την περίοδο του καύσωνα, το άτομα χάνει νερό και ηλεκτρολύτες, κυρίως μάλιστα νάτριο, το οποίο αφθονεί στον ιδρώτα. Εάν προεξάρχει η απώλεια νερού, η συγκέντρωση του νατρίου στο αίμα αυξάνεται, εάν προεξάρχει η απώλεια νατρίου, τότε εμφανίζεται χαμηλό νάτριο αίματος. Σημαντική είναι η σωστή λειτουργία του μηχανισμού της δίψας, της ούρησης και της αφόδευσης για την αποτροπή των ηλεκτρολυτικών διαταραχών.

Οι φυσιολογικές συγκεντρώσεις νατρίου είναι απαραίτητες για την πραγματοποίηση βασικών λειτουργιών του σώματος, όπως η εκτέλεση ποικίλων διεργασιών στον εγκέφαλο, το νευρικό σύστημα και τους μυς, την ρύθμιση της οξεοβασικής ισορροπίας του οργανισμού, την προστασία από την αφυδάτωση, την ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης. Η διαταραχή του νατρίου στο αίμα μπορεί να επιφέρει διαταραχές πίεσης, κράμπες, μυϊκή αδυναμία, ζάλη, λήθαργο, σπασμούς, κώμα.

YΠΟΤΑΣΗ

Στην υπόταση, η συστολική αρτηριακή πίεση, η οποία ευρέως είναι γνωστή ως «μεγάλη» πίεση είναι κάτω από 100mmHg. Υπάρχουν ωστόσο και περιπτώσεις μεμονωμένης διαστολικής υπότασης, στις οποίες η διαστολική πίεση (είναι ευρέως γνωστή ως «μικρή» πίεση), ευρίσκεται σε επίπεδα κάτω από 70 mmHg. Η χαμηλή αρτηριακή πίεση δεν προκαλεί συμπτώματα σε αρκετά άτομα. Τα συμπτώματα, όταν υπάρχουν,  περιλαμβάνουν, ζάλη, αδιαθεσία, λιποθυμία, έλλειψη συγκέντρωσης, σύνδρομο κόπωσης, θολή όραση, ναυτία, ωχρότητα, ταχεία αναπνοή, ατονία, κατάθλιψη, δύσπνοια, αίσθημα παλμών, ταχυκαρδίες. Σε σοβαρές περιπτώσεις, η χαμηλή αρτηριακή πίεση μπορεί να είναι απειλητική για τη ζωή.

Κοινή αιτία υπότασης κατά τις ημέρες καύσωνα είναι η αφυδάτωση. Στην αφυδάτωση, οι απώλειες ύδατος υπερβαίνουν την ποσότητα που απαιτείται για την ομαλή αναπλήρωση.  Ακόμη και η ήπια αφυδάτωση μπορεί να προκαλέσει αδυναμία, ζάλη υπόταση. Σε σοβαρές περιπτώσεις, προκαλείται υπο ογκαιμικό shock, κατάσταση που μπορεί να οδηγήσει σε θάνατο μέσα σε λίγα λεπτά ή ώρες. Σημαντικά για την αποφυγή της υπότασης είναι η σωστή λειτουργία του μηχανισμού της δίψας, της ούρησης, των νευροφυτικών αντανακλαστικών και της αφόδευσης που δεν λειτουργούν σωστά σε πολλά άτομα.

Κατά την διάρκεια των ζεστών ημερών, αναγκαίο είναι να αποφεύγονται η έκθεση στον ήλιο, οι μετακινήσεις, η επίπονη άσκηση, το αλκοόλ, τα βαριά γεύματα. Οι καλύτερες ώρες για περπάτημα, άσκηση ή έκθεση στον ήλιο, είναι το πρωί πριν τις 10.30 και μετά τις 18.00. Συνιστώνται:

·        Επαρκής λήψη νερού

·        Δροσερά μπάνια κατά την διάρκεια της ημέρας

·        Ανοιχτόχρωμα ρούχα

Οι χρονίως πάσχοντες ενδέχεται να χρειάζονται τροποποίηση της φαρμακευτικής αγωγής. Οι ομάδες υψηλού κινδύνου καλό είναι να παραμένουν μόνιμα σε καλά κλιματιζόμενα δωμάτια. 

Σοκολάτα με «ψυχή» μπίρας

Νέο είδος υπερ-σοκολάτας αναπτύχθηκε από βέλγους επιστήμονες και βασίζεται στη μέθοδο παραγωγής της… μπίρας

Μια σοκολάτα με «ψυχή» μπίρας δημιούργησαν βέλγοι επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Λουβέν, «παντρεύοντας» τον γλυκό πειρασμό με ένα είδος μαγιάς που χρησιμοποιείται στη ζυθοποιία.

Η υπερ-σοκολάτα, όπως την χαρακτηρίζουν οι ειδικοί, έχει πιο έντονη γεύση από οποιαδήποτε άλλη χάρη στον μύκητα Saccharomyces cerevisiae. Αναφέρουν μάλιστα ότι η ένταση της γεύσης της μπορεί να «ρυθμιστεί» ανάλογα με τα γούστα και τις προτιμήσεις του καταναλωτικού κοινού.

Σύμφωνα με τη σοκολατοβιομηχανία Barry Callebaut, η γεύση της σοκολάτας αρχίζει να αναπτύσσεται όταν επέρχεται ζύμωση της κολλώδους ουσίας που περιβάλλει τον κόκκο κακάο, κατά τη διάρκεια της διαδικασίας της αποξήρανσης των καρπών.

Μετά από τη συγκομιδή τους, οι κόκκοι κακάο τοποθετούνται σε μεγάλα ξύλινα κιβώτια ή σε σωρούς στο έδαφος. Στο περίβλημά τους φέρουν έναν λευκό, κολλώδη και τσιχλώδη πολτό αποτελούμενο από σάκχαρα, πρωτεΐνες, νερό, πηκτίνη και ίχνη λιγνίνης και ημικυτταρίνης. Στην πορεία, βακτήρια αναλαμβάνουν δράση «ροκανίζοντας» το κολλώδες περίβλημα κατά τη διάρκεια της ζύμωσης.

Η χρήση διαφορετικών μικροοργανισμών στο συγκεκριμένο στάδιο, είναι εκείνη που καθορίζει τη γεύση και την ποιότητα του τελικού προϊόντος της σοκολάτας.

«Κάποιοι μικροοργανισμοί παράγουν δυσάρεστες μυρωδιές οι οποίες περνούν στο εσωτερικό του κόκκου του κακάο, χαρίζοντας στη σοκολάτα μια γεμάτη γεύση» εξηγεί ο επικεφαλής της μελέτης δρ Κέβιν Φερστρέπεν. «Άλλοι πάλι, δεν καταναλώνουν όλο τον πολτό με αποτέλεσμα να δυσκολεύουν αργότερα τη διαδικασία της επεξεργασίας των κόκκων».

«Μεθυσμένος» πειρασμός

Σε συνεργασία με τους «μάγους» της καλής σοκολάτας και με τη βοήθεια… μαγιάς, οι επιστήμονες προσπάθησαν να δημιουργήσουν μια σοκολάτα με ακόμα πιο πλούσια γεύση. Στο πλαίσιο της μελέτης τους, εξέτασαν περισσότερα από 1.000 στελέχη του μύκητα S. cerevisiae.

Η ομάδα του δρος Φερστρέπεν δημιούργησε μια «διασταύρωση» ανάμεσα σε έναν μύκητα μαγιάς και σε έναν μικροοργανισμό που εντοπίζεται στο φυσικό περιβάλλον των κόκκων κακάο.

Το υβρίδιο μαγιάς, κατά τους ερευνητές, απελευθερώνει μεθυστικές αρωματικές ουσίες γρήγορα, αποτρέποντας έτσι την ανάπτυξη ανεπιθύμητων μυκήτων. Κάτι τέτοιο, υποστηρίζουν, επιτρέπει στον παραγωγό να έχει ποιοτικά το ιδανικό αποτέλεσμα σε κάθε κόκκο.

Οι βέλγοι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι οι νέοι βελτιωμένοι κόκκοι κακάο δεν χρειάζονται περαιτέρω χημική επεξεργασία ή την προσθήκη τεχνητών αρωμάτων.

Τα ευρήματα των επιστημόνων δημοσιεύονται στο επιστημονικό έντυπο «Applied andEnvironmental Microbiology».